• Buradasın

    Dilbilim

    Özetteki ilgi çekici içerikler

    • Sağır Birinin Hayatı ve İşaret Dili Hakkında Bilgilendirme

      Bu videoda Boğaziçi Üniversitesi Dilbilim Bölümü'nde araştırmacı olan ve 18 yıldır Türk İşaret Dili öğretmeni olan Elvan İşaret, kendi hayatını ve sağır bireylerin yaşadığı deneyimleri anlatıyor. Video, Elvan'ın evliliği, sağır bir oğlu olması ve bu durumla ilgili yaşadığı tuhaf sorularla başlıyor. Ardından sağır bireylerin günlük hayatta karşılaştıkları zorluklar, iletişim kurma yöntemleri ve işaret dili hakkında bilgiler paylaşılıyor. Elvan, sağır bireylerin araba kullanma, sosyal etkinliklere katılma ve çeşitli aktivitelerde yer alabildiklerini gösteriyor. Video, sağır bireylerle etkili iletişim kurma yöntemleri ve işaret dili ile Türkçe arasındaki farklar hakkında pratik bilgilerle sonlanıyor.

      • youtube.com

    • Sosyal Medyanın Dil Üzerine Etkisi

      Bu video, Chicago'dan Profesör Gülşat Aygen (dilbilimci) ile Elif (Boston'dan) arasında geçen bir röportajdır. Gülşat Aygen, çeşitli diller üzerine çalışan, Türk-Kafkas dilleri ve Kürtçe ile ilgili çalışmalar yapan bir dilbilimci olarak tanıtılmaktadır. Videoda sosyal medyanın kendine özgü bir dili olup olmadığı konusu ele alınmaktadır. Gülşat Aygen, sosyal medyanın kendi dilini kurduğunu, ana dili kullanarak imla kurallarını ihlal ettiğini ve konuşma dilini yazı ortamına soktuğunu açıklamaktadır. Elif ise sosyal medyanın akademik bir yazışma ortamı olmadığını, hızlı yazışmada jestlerin ve emojilerin önemini vurgulamaktadır. Video, sosyal medyanın dil üzerindeki etkilerini akademik bir bakış açısıyla incelemektedir.

      • youtube.com

    • Türkçe Dilbilimi ve Derleme Bilimi Akademik Konferansı

      Bu video, Dokuz Eylül Üniversitesi Dilbilim Bölümü ve Dilbilim Topluluğu tarafından düzenlenen bir akademik konferansın kaydıdır. Konferansa Mersin Üniversitesi'nden Prof. Dr. Yeşim Aksam ve Prof. Dr. Mustafa Aksam davet edilmiştir. Konferans, derleme biliminin tarihsel gelişimi, derleme kurma ilkeleri, derne veri işleme sistemi ve Türkçe dilbilgisindeki çeşitli analizler üzerine odaklanmaktadır. Video, derleme biliminin önemi, elektronik derleme veritabanlarının kullanımı, Türkçe'deki ek yapısı, metin türlerinin dil kullanım özellikleri ve sözlük hazırlama yöntemleri gibi konuları içermektedir. Konferans sırasında Türkçe'deki eklemin sıklık dağılımı, farklı metin türlerindeki eylem kullanım özellikleri, sözcük sıklık analizi ve Zif Kanunu gibi dilbilimsel konular ele alınmaktadır. Ayrıca, ilköğretim okuma kitaplarında anne-baba rollerinin temsil edilmesi gibi toplumsal analizler de yapılabileceği gösterilmektedir. Video, konuşmacılar arasında geçen soru-cevap bölümüyle sona ermektedir.

      • youtube.com

    • Eski Türk Dili ve Ural-Altay Dil Ailesi Dersi

      Bu video, bir eğitimci tarafından sunulan Eski Türk Dili ve Ural-Altay dil ailesi hakkında kapsamlı bir ders formatındadır. ÖSYM sınavlarına hazırlanan öğrencilere yönelik hazırlanmıştır. Video, öncelikle Eski Türk Dili'nin yapı ve köken bakımından dünya dillerini ele alarak başlamakta, Şegel ve Humboldt'un dil tasniflerini açıklamaktadır. Ardından Ural-Altay dil ailesinin Hint-Avrupa dil ailesinden farkları 14 madde halinde incelenmekte ve bu dil ailesi üzerine yapılan çalışmalar anlatılmaktadır. Videoda ayrıca Ural-Altay dil ailesi üzerine çalışan önemli dilbilimcilerin çalışmaları (Sdrh Lamberg, Meşa Şevit, Yadrisev, William Scott ve Ramset), Türk dilinin Köktürk Türkçesinden önceki dönemleri (Orhun, Uygur, Karahanlı, Harezm, Çağatay, Eat) ve ses bilgisi ile kelime tarih konuları da ele alınmaktadır.

      • youtube.com

    • Umberto Eco Hakkında Bir Sohbet

      "Düşünmek Gerekiyor" adlı programda Ali Galip Yener ve Ahmet Uhri, 5 Ocak'ta 84 yaşına girecek olan İtalyan entelektüel Umberto Eco'ya bir armağan olarak bir sohbet gerçekleştiriyor. Konuşmacılardan biri yemek yazarlığı da yapan biri olarak kendini tanıtmaktadır. Programda Umberto Eco'nun çok yönlü entelektüel yapısı, dilbilimcilik, ortaçağ estetik bilimciliği, tarih uzmanlığı ve göstergebilimcilik alanlarındaki çalışmaları ele alınıyor. Özellikle "Gülün Adı", "Foucault Sarkacı", "Sıfırıncı Sayı", "Açık Yapıt", "Prag Mezarı", "Bodolino" ve "Prenses Leona'nın Ateşli Uykusu" gibi önemli eserleri inceleniyor. Sohbette Eco'nun "ayrıntıların sosyolojisi" kavramı, listelerin ve tekrarların romandaki etkisi, flanörlük ve kartograflık gibi kavramlar tartışılmaktadır. Ayrıca Eco'nun romanlarındaki yemek tarifleri, özellikle "Prag Mezarlığı"ndaki kaplumbağa çorbası ve pişmiş su gibi detaylar da detaylı olarak anlatılmaktadır.

      • youtube.com

    • Kürtçe'nin Proto-Hint-Avrupa Kökeni ve Dilbilimsel Özellikleri

      Bu video, Bedel Boseli tarafından sunulan kültürel ve dilbilimsel bir eğitim içeriğidir. Sunucu, bilimsel metotlar kullanarak Kürtçe'nin tarihi ve etimolojik kökenlerini anlatmaktadır. Video, Kürtçe'nin yaklaşık 7000 yıl önceki Proto-Hint-Avrupa dilinden türediğini ve bu dil ailesinin 444 kardeş dilinden biri olduğunu açıklamaktadır. İçerikte Kürtçe'nin gramer yapısı, sayı adları ve kelime kökenleri Proto-Hint-Avrupa'dan nasıl geliştirdiği örneklerle gösterilmektedir. Ayrıca, Gurmancı ve Zazaki lehçeleri arasındaki benzerlikler de karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. Videoda "baran" (yağmur) gibi Kürtçe kelimelerinin Proto-Avrupaça kökenli olduğu, "Mezopotamya" kelimesinin doğru kökeni ve Kürtler ile Yunanlar arasındaki tarihi ilişkiler gibi konular da işlenmektedir. Sunucu, sonraki videolarda Kürtçe'nin Hint-Avrupa dil ailesinin hangi grubunda olduğu ve Kürtlerin Med İmparatorluğu ile bağlantısı hakkında bilgi vereceğini belirtmektedir.

      • youtube.com

    • kapsamlı Dilbilim Dersi

      Bu video, bir eğitmen tarafından sunulan, canlı yayın formatında akademik bir dilbilim dersidir. Eğitmen, dilbilimdeki temel kavramları detaylı şekilde anlatmaktadır. Video, dilbilimin çeşitli alt dallarını kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. İlk bölümde eylem kavramları ve anlamların ilişkileri (homofon, homograf, polisemi, metonim) incelenmekte, ardından pragmatik kavramlar, konuşmanın doğası ve söz eylemleri anlatılmaktadır. Daha sonra beyin-dil ilişkisi, çocuk dil gelişimi, morfoloji, sözdizimi ve semantik konuları örneklerle açıklanmaktadır. Video, ÖSYM sınavlarında çıkabilecek konuları kapsamakta ve her bir kavramı günlük hayattan örneklerle desteklemektedir. Ayrıca, Chomsky'nin derin yapı ve yüzey yapı kavramları, evrensel dilbilim, principle ve parametre gibi teorik konular da detaylı şekilde ele alınmaktadır.

      • youtube.com

    • Dilin Biyolojik Temelleri Konferans Sunumu

      Bu video, Dokuz Eylül Üniversitesi Dilbilim Topluluğu'nun düzenlediği bir konferans sunumudur. Konferansın son konuşmacısı Biyoloji Bölümü'nden Yardımcı Doçent Dr. Kerem Canlı'dır. Sunum, "Dilin Üç Milyar Yıllık Biyolojik Temelleri" konusuyla başlayıp, evrim teorisinin tarihsel gelişiminden başlayarak, hayvanların iletişim biçimleri, beyin yapısı ve dil merkezleri, afazi durumları, çocuk dil gelişimi ve evrensel gramer kavramına kadar uzanan geniş bir bilimsel anlatım sunmaktadır. Video, dilin biyolojik ve genetik temellerini anlamak için evrim sürecinin önemini vurgulamaktadır. Sunumda ayrıca böceklerin dış kabuğunun gelişimi, kutup ayılarının evrimi, hayvanların sosyal yaşamı, bakterilerde antibiyotiklere karşı iletişim mekanizmaları, bitkilerde nörolojik sistem benzeri iletişim, sağ ve sol beyin arasındaki farklılıklar, Broca ve Wernicke bölgeleri gibi dil merkezleri ve yabancı dil öğreniminin erken yaşta daha başarılı olması gibi konular ele alınmaktadır.

      • youtube.com

    • Eski Türkçe Metin Analizi ve Dilbilimsel Dönüşümler Dersi

      Bu video, bir öğretmen tarafından sunulan eğitim dersi formatında olup, eski Türkçe metinlerin analizi ve dilbilimsel dönüşümler üzerine odaklanmaktadır. Ders, 9. yüzyıldan kalma "İrak Bitik" adlı eski bir metindeki "Onbir İrak" parçasını incelemektedir. Öğretmen, eski Türkçedeki ses ve harf değişikliklerini, t-d dönüşümünü, k-g dönüşümünü gibi dilbilimsel konuları açıklamakta ve "sarık", "atlık", "sapçı", "yağız", "yalbaç" gibi sözcüklerin günümüz Türkçesine nasıl dönüştüğünü göstermektedir. Videoda ayrıca "edgü" (iyi) sözcüğünün tarihsel dönüşümü detaylı olarak ele alınmakta ve metindeki karakterlerin (sarılı savcı ve yağız adlı yalvaç) iyi haberler getirdiği anlatılmaktadır. Ders, izleyicilere eski metinleri okuma ve anlama konusunda özgüven kazandırmayı amaçlamaktadır.

      • youtube.com

    • Dilbilim Dersi: Kibarlık, Kabalık ve Bilgi Yapısı

      Bu video, bir dilbilim dersinin kaydıdır ve konuşmacı "Genel Dilbilim" kitabının altıncı ünitesini anlatmaktadır. Video, Goffman'ın yüz kavramı ile başlayıp, olumlu ve olumsuz yüz arasındaki farkları açıklamaktadır. Ardından dildeki kibarlık ve kabalık stratejileri detaylı olarak incelenmekte, tabu sözcükler ve küfür konusu ele alınmaktadır. Son bölümde ise bilgi değeri ve bilgi yapısı kavramları Türkçe'deki örneklerle açıklanmakta, kibarlık ve kabalık kavramlarının toplumsal, kültürel ve psikolojik unsurlarla ilişkisi anlatılmaktadır. Ders, farklı kültürlerde kibarlık ve kabalık kavramlarının nasıl farklı algılandığı örneklerle açıklanmakta ve dilbilim dersinde bilgi değeri, bilgi yapısı ve dildeki kibarlık-kabalık kavramlarını öğrenmek isteyenler için faydalı bilgiler sunmaktadır.

      • youtube.com

    • Kürt Toplumunda Kadının Önemi

      Bu video, Hasankeyf'teki bir kazı alanında geçen bir hikayeyi anlatan eğitim içerikli bir anlatımdır. Hikayede arkeologlar, bir öğrenci kafilesi ve dilbilimci profesör yer almaktadır. Video, Kürt toplumunda kadının önemli yeri üzerine odaklanmaktadır. Anlatım, bir öğrencinin dilbilimci profesöre Kürt dilindeki "kuşkam", "koda jinnam", "dayı" ve "dai" gibi kelimelerin anlamlarını açıklaması ve bunların kadın saygısını yansıttığına dair argümanlarını sunmasıyla ilerlemektedir. Öğrenci, Kürt kültüründe kadına duyulan saygının binlerce yıl öncesine kadar uzandığını ve diğer dillerdeki benzer ifadelerin daha sonra ortaya çıktığını vurgulamaktadır.

      • youtube.com

    • Yeryüzünün En Eski Dili ve Dil Aileleri

      Bu video, hukukla yan yana yürüttüğü dilbilim alanında bilgi ve gözlemlerini paylaşan bir konuşmacının eğitici bir içeriğidir. Video, yeryüzünün en eski dili hangisi sorusuna odaklanarak başlamakta ve farklı dil ailelerinin (Sami, Hint-Avrupa, Ural-Altay, Nostratik) kökenlerini ve birbirleriyle olan ilişkilerini anlatmaktadır. Konuşmacı, kök dil kavramını açıklamakta, dil antropolojisi ve mukayeseli dilbilim yöntemlerini kullanmakta ve Moris Sivade gibi dilbilimcilerin çalışmaları üzerinden dillerin zaman içindeki ayrılık ve birleşme süreçlerini örneklerle açıklamaktadır. Videoda ayrıca, dillerin coğrafi ayrılıkların etkisiyle nasıl çeşitlendiği, genetik bilimin insanlık tarihine dair bulguları ve Kur'an'daki Hz. Adem'e ilk dilin öğretildiği ayeti gibi konular da ele alınmaktadır. Video, genç dilbilimci adaylarına yönelik tavsiyelerle sonlanmaktadır.

      • youtube.com

    • Dilbilim II Dersi ve Kitap Tanıtımı

      Bu video, Dilbilim II dersinin ve ders kitabının tanıtımını yapan bir eğitim içeriğidir. Videoda Dilbilim II dersinin sekiz bölümünden oluşan kitabının içeriği detaylı olarak anlatılmaktadır. Her bölüm için kısa bir özet sunulmaktadır: tümce'nin iç yapısı, karmaşık tümce ve yan tümcecikler, sözcük anlam bilimi, tümce anlam bilimi, edimbilim ve anlambilim ilişkisi, bilgi değeri ve bilgi yapısı, metin dilbilimi ve anlatı çözümlemesi. Video, öğrencilere ders ve kitap konusunda başarı dilekleriyle sonlanmaktadır.

      • youtube.com

    • Fatiha Suresi Tefsiri ve Kur'an-ı Kerim'de Dilbilimsel Analiz

      Bu video, bir dini eğitim formatında olup, konuşmacı İmam Nesefi'nin "Medar-ı Tenzil ve Hakaiık Tenvil" eserini temel alarak Fatiha Suresi'nin tefsirini ve Kur'an-ı Kerim'deki bazı kelimelerin anlamını açıklıyor. Video iki ana bölümden oluşuyor: İlk bölümde Fatiha Suresi'nin Mekki ve Medeni sure olduğu bilgisi, suresinin çeşitli isimleri (Ummul-Kur'an, Vafiye, Kafiye, Kenz, Şifa, Şafiye, Mesani) ve bu isimlerin gerekçeleri anlatılıyor. İkinci bölümde ise şükür ve hamd kavramları arasındaki farklar, "bismillah" ifadesinin kullanımı, "rahman" ve "rahim" kelimelerinin zikredilmesi gibi Kur'an'daki bazı kelimelerin gramer yapısı ele alınıyor. Videoda ayrıca "nastan" ve "raf" kelimelerinin kullanımı, "rabbim" kelimesinin anlamı ve "meful bih" ile "meful fihten" arasındaki geçiş gibi dilbilimsel konular da detaylı şekilde açıklanıyor.

      • youtube.com

    • Dilbilim Nedir ve Dalları

      Bu video, Lingusta adlı bir eğitim platformunun ilk videosu olup, bir konuşmacı tarafından sunulan dilbilim konulu eğitici bir içeriktir. Video, dilbilimin ne olduğunu açıklayarak başlıyor ve ardından dilbilimdeki farklı dalları detaylı şekilde inceliyor. İlk bölümde dilbilimin biçim ile ilgilenen dalları (fonetik, ses bilimi, morfoloji, sözdizimi, anlambilim ve edinbilim) ve biçim ile ilgilenmeyen dalları ele alınıyor. İkinci bölümde ise sözdizimi, anlambilim ve edinbilim dalları örneklerle açıklanıyor. Video ayrıca açıklayıcı dilbilim (descriptive linguistics) ve kural belirleyici dilbilim (prescriptive linguistics) arasındaki farkları da ele alıyor ve Türkçe'nin standart tümce kurma birimi (özne, nesne, yüklem) gibi konuları da içermektedir.

      • youtube.com

    • Dilbilim Bölümü Mezunlarıyla Röportaj

      Bu video, bir röportaj formatında çekilmiş olup, dilbilim bölümünden mezun olan öğrencilerle yapılan görüşmeleri içeriyor. Röportajı yapan kişi, mezun olan öğrencilere "dilbilim nedir?" sorusunu soruyor. Videoda mezun olan öğrenciler, dilbilim bilim dalı hakkında farklı cevaplar veriyor. Bazıları dilbilimin dilin bilimsel olarak incelendiği alan olduğunu, bazıları ise dilbilimin boş işlerle uğraşan insanlar olduğunu düşünüyor. Ayrıca mezunların mezuniyet sonrası düşünceleri, iş bulma endişeleri ve yüksek lisans yapma istekleri de röportajın bir parçası olarak ele alınıyor. Video, mezunların mezuniyet sonrası durumlarını ve dilbilim bilim dalı hakkındaki görüşlerini yansıtmaktadır.

      • youtube.com

    • Dilbilimle İlgili 10 Bilgi

      Bu video, bir öğretmenin dilbilimle ilgili bilgiler paylaştığı eğitim içeriğidir. Öğretmen, öğrencilere hitap ederek dilbilimin temel kavramlarını anlatmaktadır. Videoda dilbilimle ilgili on adet bilgi sunulmaktadır. İçerikte dilin tanımı, ikonun özellikleri, dilin milli kültürün değerlerini anlatan bir ayna olduğu, ton kavramı, çizgisellik, anlam bilimi, uygulamalı dilbilim, üretken dilbilimin Port Royale Okulu'nda geliştirildiği, art zamanlı inceleme ve dil-söz ayrımı gibi konular ele alınmaktadır. Her bilgi kısa ve öz bir şekilde açıklanmakta, öğrencilere sınavlarda yardımcı olabilecek bilgiler verilmektedir.

      • youtube.com

    • Türk Dili Tarihi ve Dilbilimsel Yapı

      Bu video, bir öğretmen tarafından sunulan eğitim içeriği formatında olup, Türk dili tarihi ve dilbilimsel özellikleri hakkında kapsamlı bilgiler sunmaktadır. Video, Türkçe'nin gelişim evrelerini kronolojik olarak ele alarak başlıyor ve Türk dili tarihi boyunca geçen dönemleri (Ana Altayca, En Eski Türkçe, Eski Türkçe ve Orta Türkçe) detaylı şekilde inceliyor. Ayrıca Türkçe ile Sümerce arasındaki benzerlikler, Altay dilleri teorisine göre Türk dili ile Moğolca, Mançu-Tunguzca, Korece ve Japonca arasındaki ilişkiler de ele alınıyor. Videoda Osman Nedim Tuna, Tuncer Güleysoy ve Ahmet Caferoğlu gibi akademisyenlerin çalışmalarına atıfta bulunularak, Türk dili tarihinde İslam'ın kabulü ve Moğol istilası gibi önemli tarihsel olayların dille etkileri de inceleniyor.

      • youtube.com

    • Lazca Dilbilimi Akademik Konferansı

      Bu video, Dokuz Eylül Üniversitesi Dilbilim Bölümü'nün "Yılın İlk Konferansı" olarak düzenlenen, Boğaziçi Üniversitesi Dilbilim Bölümü Başkanı Prof. Dr. Eser Ergü Taylan'ın sunmuş olduğu akademik bir konuşmayı içermektedir. Konferans, Lazca dilinin yapısı ve özellikle eylem sınıflandırması üzerine odaklanmaktadır. Konferans, Lazca'daki eylem türlerinin (geçişli, geçişsiz, özneli geçişsiz ve ayrık geçişsiz) detaylı açıklamasıyla başlayıp, tematik son ekler, kişi eki ve özne uyumu gibi morfolojik özelliklerin incelenmesiyle devam etmektedir. Video, akademik bir ders formatında ilerleyerek, öğrencilere sorular sorulup cevaplanması ve katılımcılarla yapılan tartışmalarla zenginleştirilmektedir. Konferansın son bölümünde, Çift Dillilik konusu ele alınmakta ve Türkçe-Razca çift dillileri üzerine yapılacak olası tez konuları tartışılmaktadır. Ayrıca Lazca'nın farklı lehçeleri (Arhavi, Ardeşen, Pazar) arasındaki farklılıklar hakkında bilgiler paylaşılmakta ve genç araştırmacılara bu alanda çalışmalar yapmaları teşvik edilmektedir.

      • youtube.com
  • Yazeka sinir ağı makaleleri veya videoları özetliyor