• Buradasın

    Dilbilim

    Özetteki ilgi çekici içerikler

    • Dilbilim Nedir ve Dalları

      Bu video, Lingusta adlı bir eğitim platformunun ilk videosu olup, bir konuşmacı tarafından sunulan dilbilim konulu eğitici bir içeriktir. Video, dilbilimin ne olduğunu açıklayarak başlıyor ve ardından dilbilimdeki farklı dalları detaylı şekilde inceliyor. İlk bölümde dilbilimin biçim ile ilgilenen dalları (fonetik, ses bilimi, morfoloji, sözdizimi, anlambilim ve edinbilim) ve biçim ile ilgilenmeyen dalları ele alınıyor. İkinci bölümde ise sözdizimi, anlambilim ve edinbilim dalları örneklerle açıklanıyor. Video ayrıca açıklayıcı dilbilim (descriptive linguistics) ve kural belirleyici dilbilim (prescriptive linguistics) arasındaki farkları da ele alıyor ve Türkçe'nin standart tümce kurma birimi (özne, nesne, yüklem) gibi konuları da içermektedir.

      • youtube.com

    • Dilin Biyolojik Temelleri Konferans Sunumu

      Bu video, Dokuz Eylül Üniversitesi Dilbilim Topluluğu'nun düzenlediği bir konferans sunumudur. Konferansın son konuşmacısı Biyoloji Bölümü'nden Yardımcı Doçent Dr. Kerem Canlı'dır. Sunum, "Dilin Üç Milyar Yıllık Biyolojik Temelleri" konusuyla başlayıp, evrim teorisinin tarihsel gelişiminden başlayarak, hayvanların iletişim biçimleri, beyin yapısı ve dil merkezleri, afazi durumları, çocuk dil gelişimi ve evrensel gramer kavramına kadar uzanan geniş bir bilimsel anlatım sunmaktadır. Video, dilin biyolojik ve genetik temellerini anlamak için evrim sürecinin önemini vurgulamaktadır. Sunumda ayrıca böceklerin dış kabuğunun gelişimi, kutup ayılarının evrimi, hayvanların sosyal yaşamı, bakterilerde antibiyotiklere karşı iletişim mekanizmaları, bitkilerde nörolojik sistem benzeri iletişim, sağ ve sol beyin arasındaki farklılıklar, Broca ve Wernicke bölgeleri gibi dil merkezleri ve yabancı dil öğreniminin erken yaşta daha başarılı olması gibi konular ele alınmaktadır.

      • youtube.com

    • Türkçe'de Deyimler ve Anlatım Gücü

      Bu video, dilbilimci Doğan Aksan'ın "Türkçe'nin Söz Varlığı" kitabından alıntılarla desteklenen eğitici bir programdır. Program, bir dilin söz varlığının ne anlama geldiği ve Türkçe'deki deyimlerin özellikleri hakkında bilgi vermektedir. Video, bir dilin söz varlığının sadece sözcüklerden ibaret olmadığını, deyimler, atasözleri, kalıp sözler, ikilemeler, terimler ve çeşitli anlatım kalıplarının da dahil olduğunu açıklayarak başlar. Ardından deyimlerin tanımı, özellikleri ve atasözleri ile birleşik sözcüklerden farkları detaylı şekilde anlatılır. Son bölümde ise Orhun yazıtlarından günümüze kadar Türkçe'deki deyimlerin örnekleri verilir ve "çam devirmek" deyiminin hikayesi İskender Pala'nın eserinden aktarılarak program tamamlanır.

      • youtube.com

    • İnsan Dilinin Evrimi ve Önemi

      Bu video, insan dilinin evrimini ve önemini anlatan bilimsel bir belgesel formatındadır.. Video, hyoid kemik (dil kemiği) ile başlayıp, insanın konuşma yetisinin evrimini incelemektedir. FoxP2 geninin dil evrimindeki rolü, dilbilimcilerin farklı teorileri (jestlerle başlama, alet yapma, sosyal bağlar koruma) ve dilin evrim sürecindeki aşamaları ele alınmaktadır. Ayrıca, dünyanın en eski dilleri, günümüzdeki dil çeşitliliği ve dijitalleşme ile dilin değişimi de anlatılmaktadır. Video, dilin insan olmanın en özel yanlarından biri olduğunu ve iletişim kurma ihtiyacının değişmediğini vurgulayarak sona ermektedir.

      • youtube.com

    • Yeryüzünün En Eski Dili ve Dil Aileleri

      Bu video, hukukla yan yana yürüttüğü dilbilim alanında bilgi ve gözlemlerini paylaşan bir konuşmacının eğitici bir içeriğidir. Video, yeryüzünün en eski dili hangisi sorusuna odaklanarak başlamakta ve farklı dil ailelerinin (Sami, Hint-Avrupa, Ural-Altay, Nostratik) kökenlerini ve birbirleriyle olan ilişkilerini anlatmaktadır. Konuşmacı, kök dil kavramını açıklamakta, dil antropolojisi ve mukayeseli dilbilim yöntemlerini kullanmakta ve Moris Sivade gibi dilbilimcilerin çalışmaları üzerinden dillerin zaman içindeki ayrılık ve birleşme süreçlerini örneklerle açıklamaktadır. Videoda ayrıca, dillerin coğrafi ayrılıkların etkisiyle nasıl çeşitlendiği, genetik bilimin insanlık tarihine dair bulguları ve Kur'an'daki Hz. Adem'e ilk dilin öğretildiği ayeti gibi konular da ele alınmaktadır. Video, genç dilbilimci adaylarına yönelik tavsiyelerle sonlanmaktadır.

      • youtube.com

    • Kürtçe'nin Proto-Hint-Avrupa Kökeni ve Dilbilimsel Özellikleri

      Bu video, Bedel Boseli tarafından sunulan kültürel ve dilbilimsel bir eğitim içeriğidir. Sunucu, bilimsel metotlar kullanarak Kürtçe'nin tarihi ve etimolojik kökenlerini anlatmaktadır. Video, Kürtçe'nin yaklaşık 7000 yıl önceki Proto-Hint-Avrupa dilinden türediğini ve bu dil ailesinin 444 kardeş dilinden biri olduğunu açıklamaktadır. İçerikte Kürtçe'nin gramer yapısı, sayı adları ve kelime kökenleri Proto-Hint-Avrupa'dan nasıl geliştirdiği örneklerle gösterilmektedir. Ayrıca, Gurmancı ve Zazaki lehçeleri arasındaki benzerlikler de karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. Videoda "baran" (yağmur) gibi Kürtçe kelimelerinin Proto-Avrupaça kökenli olduğu, "Mezopotamya" kelimesinin doğru kökeni ve Kürtler ile Yunanlar arasındaki tarihi ilişkiler gibi konular da işlenmektedir. Sunucu, sonraki videolarda Kürtçe'nin Hint-Avrupa dil ailesinin hangi grubunda olduğu ve Kürtlerin Med İmparatorluğu ile bağlantısı hakkında bilgi vereceğini belirtmektedir.

      • youtube.com

    • Lindwurm Kelimesinin Tarihsel Gelişimi

      Bu video, bir dilbilimci tarafından sunulan, "Lindwurm" kelimesinin etimolojik ve tarihsel gelişimini anlatan bilgilendirici bir içeriktir.. Video, "Lindwurm" kelimesinin kökenini ve zaman içinde nasıl değiştiğini detaylı şekilde incelemektedir. Kelimenin ilk olarak "Lindwurm" olarak değil, "Lindwurm" olarak kullanıldığı, daha sonra "Lindwurm" olarak evrildiği ve bu süreçte "Lind" ve "Wurm" olarak ikiye ayrıldığı anlatılmaktadır. Ayrıca kelimenin "Lind" kısmının "biegsam" veya "sanft" gibi anlamlara geldiği ve "Wurm" kısmının ise çeşitli kriechende canlılar için kullanıldığı açıklanmaktadır.

      • youtube.com

    • Zaza Dili ve Kültürü Hakkında Bilgilendirici Röportaj

      Bu video, bir dilbilimci ve Zaza kültürüne mensup bir konuşmacı ile yapılan röportaj formatında hazırlanmıştır. Konuşmacı, Zaza dilinin ve kültürüne dair kapsamlı bilgiler paylaşmaktadır. Video, Zaza kavminin Ari kökenli Hint-Avrupa dil ailesinden bir parçası olduğu bilgisiyle başlayıp, Zaza dilinin özellikleri, tarihsel gelişimi ve kültürel önemi hakkında detaylı bilgiler sunmaktadır. Röportajda Zaza dilinin diğer dillerle ilişkisi, Zazaların coğrafi dağılımı, dini yapısı ve anadilde eğitim konusu ele alınmaktadır. Videoda ayrıca Zaza kültürüne ait geleneksel bayramlar, mutfağı, atasözleri ve sosyal sorunlar gibi konular da tartışılmaktadır. Konuşmacı, Zaza dilinin kaybolma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu ve anadilde eğitimın kültürel kimlik korunmasındaki önemini vurgulamaktadır. Röportaj, Türkiye'deki barış ve huzur çağrısıyla sonlanmaktadır.

      • youtube.com

    • Türkçe ABT Sınavı İçin Dilbilimi Tekrar Dersi

      Bu video, bir eğitimci tarafından sunulan Türkçe ABT sınavına hazırlık amaçlı dilbilimi tekrar dersidir. Eğitimci, dilbilimle ilgili temel bilgileri kısa sürede anlatmayı amaçlamaktadır. Video, dilbilim okullarını ve önemli dilbilimcileri tanıtarak başlayıp, dilbilimin temel kavramlarını (töz-biçim ayrımı, eş zamanlı-art zamanlı dilbilimi, dizi ve çağrışım) açıklamaktadır. Daha sonra Chomsky'nin dil teorisi, ses bilgisi, anlam dönüşümleri ve dilbilim dalları (beyin dilbilim, dil ve toplum, uygulamalı dilbilim, metin dilbilim, bilgisayar dilbilim) ele alınmaktadır. Video yaklaşık 20 dakika sürmekte ve sınavlarda çıkabilecek önemli bilgileri vurgulayarak öğrencilere yardımcı olmayı hedeflemektedir. Ayrıca sözlük çeşitleri ve dil türleri (anadil, lehçe, şive, ağız, argo, jargon) hakkında da bilgiler verilmektedir.

      • youtube.com

    • Sosyal Medyanın Dil Üzerine Etkisi

      Bu video, Chicago'dan Profesör Gülşat Aygen (dilbilimci) ile Elif (Boston'dan) arasında geçen bir röportajdır. Gülşat Aygen, çeşitli diller üzerine çalışan, Türk-Kafkas dilleri ve Kürtçe ile ilgili çalışmalar yapan bir dilbilimci olarak tanıtılmaktadır. Videoda sosyal medyanın kendine özgü bir dili olup olmadığı konusu ele alınmaktadır. Gülşat Aygen, sosyal medyanın kendi dilini kurduğunu, ana dili kullanarak imla kurallarını ihlal ettiğini ve konuşma dilini yazı ortamına soktuğunu açıklamaktadır. Elif ise sosyal medyanın akademik bir yazışma ortamı olmadığını, hızlı yazışmada jestlerin ve emojilerin önemini vurgulamaktadır. Video, sosyal medyanın dil üzerindeki etkilerini akademik bir bakış açısıyla incelemektedir.

      • youtube.com

    • Eski Türk Dili ve Ural-Altay Dil Ailesi Dersi

      Bu video, bir eğitimci tarafından sunulan Eski Türk Dili ve Ural-Altay dil ailesi hakkında kapsamlı bir ders formatındadır. ÖSYM sınavlarına hazırlanan öğrencilere yönelik hazırlanmıştır. Video, öncelikle Eski Türk Dili'nin yapı ve köken bakımından dünya dillerini ele alarak başlamakta, Şegel ve Humboldt'un dil tasniflerini açıklamaktadır. Ardından Ural-Altay dil ailesinin Hint-Avrupa dil ailesinden farkları 14 madde halinde incelenmekte ve bu dil ailesi üzerine yapılan çalışmalar anlatılmaktadır. Videoda ayrıca Ural-Altay dil ailesi üzerine çalışan önemli dilbilimcilerin çalışmaları (Sdrh Lamberg, Meşa Şevit, Yadrisev, William Scott ve Ramset), Türk dilinin Köktürk Türkçesinden önceki dönemleri (Orhun, Uygur, Karahanlı, Harezm, Çağatay, Eat) ve ses bilgisi ile kelime tarih konuları da ele alınmaktadır.

      • youtube.com

    • Dilbilim Tarihi ve Kolları Dersi

      Bu video, bir eğitimci tarafından edebiyat öğretmenlerine yönelik sunulan dilbilim tarihi ve kolları hakkında bir ders formatındadır. Eğitimci, tahtada notlar alarak konuyu anlatmaktadır. Video, dilbilimin tanımı ve tarihsel gelişimini kronolojik olarak ele alarak başlıyor, Eski Hint ve Yunan'dan Ferdinand de Saussure'ye kadar önemli dilbilimcilerin çalışmaları anlatılıyor. Ardından dilbilimin kolları detaylı olarak inceleniyor: ses bilgisi, biçim bilgisi, lehçe bilgisi, sözcük bilgisi, isimlendirme bilimi, tümce bilgisi ve anlam bilimi. Videoda ayrıca Franz Bopp'un karşılaştırmalı dilbilim ekolünü kurması, Ferdinand de Saussure'nin modern dilbilimin kurucusu olarak yapısalcılık teorisini geliştirmesi ve Chomsky, Sapir, Turbesko gibi önemli dilbilimcilerin çalışmaları da ele alınmaktadır. Video, göstergebilimden bahsedileceği bir sonraki derse geçişle sona ermektedir.

      • youtube.com

    • Kürt Toplumunda Kadının Önemi

      Bu video, Hasankeyf'teki bir kazı alanında geçen bir hikayeyi anlatan eğitim içerikli bir anlatımdır. Hikayede arkeologlar, bir öğrenci kafilesi ve dilbilimci profesör yer almaktadır. Video, Kürt toplumunda kadının önemli yeri üzerine odaklanmaktadır. Anlatım, bir öğrencinin dilbilimci profesöre Kürt dilindeki "kuşkam", "koda jinnam", "dayı" ve "dai" gibi kelimelerin anlamlarını açıklaması ve bunların kadın saygısını yansıttığına dair argümanlarını sunmasıyla ilerlemektedir. Öğrenci, Kürt kültüründe kadına duyulan saygının binlerce yıl öncesine kadar uzandığını ve diğer dillerdeki benzer ifadelerin daha sonra ortaya çıktığını vurgulamaktadır.

      • youtube.com

    • Sosyal Medyanın Dil Üzerine Etkisi

      Bu video, Chicago'dan Profesör Gülşat Aygen ile yapılan bir röportajdır. Gülşat Aygen, Illinois Üniversitesi'nde dilbilimci olarak çalışmakta ve Türk-Kafkas dilleri, Kürtçe ve Çerkezce üzerine çalışmalar yapmaktadır. Röportajda sosyal medyanın kendine özgü bir dili olup olmadığı konusu ele alınmaktadır. Gülşat Aygen, sosyal medyanın kendi dilini kurduğunu, ana dili kullanarak imla kurallarını ihlal ettiğini ve konuşma dilini yazı ortamına soktuğunu açıklamaktadır. Elif ise sosyal medyanın akademik bir yazışma ortamı olmadığını, hızlı yazışmada jestlerin ve emojilerin önemini vurgulamaktadır. Video, sosyal medyanın dil üzerindeki etkilerini akademik bir perspektiften ele almaktadır.

      • youtube.com

    • Türkçe Kökenden Gelen Kelimeler ve Dilbilim Üzerine Sohbet

      Bu video, bir grup insanın Türkçe kökenli kelimeler ve dilbilim hakkında sohbet ettiği bir diyalog formatındadır. Konuşmacılar arasında "hocam" olarak hitap edilen bir kişi bulunmaktadır. Videoda, Anadolu'da yetişmiş insanların kullandığı ve zamanla unutulmuş Türkçe kökenli kelimeler ele alınmaktadır. Konuşmacılar, "ro" kelimesinin "kas" anlamına geldiği ve "Obama" isminin "emice erimiş oradan ismi Obama kalmış" gibi ilginç kökenleri hakkında bilgiler paylaşıyorlar. Ayrıca dilbilimin önemli bir bilim dalı olduğu vurgulanmaktadır.

      • youtube.com

    • Üniversite Dil Bölümlerinden Mezun Olduktan Sonra Yapılabilecek İşler

      Bu video, İngilizce konuşan bir eğitimci tarafından sunulan bilgilendirici bir içeriktir. Konuşmacı, üniversite dil bölümlerinden mezun olduktan sonra olası kariyer seçeneklerini detaylı bir şekilde anlatmaktadır. Video, YDT sınavı hakkında kısa bir bilgiyle başlayıp, mütercim tercümanlık, dilbilim, dil ve edebiyat, turizm rehberliği ve öğretmenlik gibi farklı dil bölümlerini ve bu bölümlerden mezun olduktan sonra elde edilebilecek iş imkanlarını detaylı bir şekilde ele almaktadır. Ayrıca, yan dal ve çift ana dal yapma imkanları hakkında bilgi verilmekte ve meslek seçimi yaparken dikkat edilmesi gereken noktalar vurgulanmaktadır.

      • youtube.com

    • Kur'an'ın Dilbilimsel Özellikleri ve Tefsir Usulü

      Bu video, Kur'an'ın dilbilimsel özelliklerini ve tefsir usulünü anlatan eğitici bir içeriktir. Video, Kur'an'ın Arapça olarak indirildiğini ve doğru anlamak için Arapça dilinin inceliklerine vakıf olmanın önemini vurgulayarak başlar. İçerikte Kur'an'daki lafız türleri (temel ve yan anlamlı, dar ve geniş anlamlı, anlamı kapalı lafızlar), lafızlar arasındaki ilişkiler (mütebayin, müteradif, mütekarip, müşterek, mütezat) ve dil merkezli Kur'an ilimleri (emsalul-kur'an ve aksamül-kur'an) detaylı olarak açıklanmaktadır. Video, Kur'an'ı doğru anlamak için bilinmesi gereken temel kavramları özetleyerek sonlanır.

      • youtube.com

    • Göktürk Yazıtları ve Türk Alfabesi Üzerine Akademik Panel

      Bu video, 25 Kasım Göktürk yazıtlarının dilbilimci Thompson tarafından çözülüşünün yıldönümü özelinde düzenlenen bir akademik paneldir. Panelde Osman Fikri Hoca, Ahmet Bican Hoca, Özcan Hoca, Emine Soner ve diğer Türkoloji uzmanları yer almaktadır. Video, Göktürk yazıtlarının keşfi, matbuat serüveni, dil özellikleri ve damgalar hakkında kapsamlı bilgiler sunmaktadır. Wilhelm Thomsen'in 1893 yılında Göktürk yazısının alfabe sistemini çözmesi, Türkiye'de bu alanda çalışan akademisyenlerin çalışmaları ve Göktürk dilinin ses özellikleri detaylı şekilde ele alınmaktadır. Ayrıca, Türk alfabesinin kökeni, diğer kültürlerle ilişkisi ve Türkoloji alanında yapılan çalışmalar da tartışılmaktadır. Panelde ayrıca Osman Sertkaya'nın Moğolistan seyahati, Süleyman Demirel'in Türkoloji'ye olan ilgisi ve Türk devletinin Göktürk tarihine olan ilgisi de anlatılmaktadır. Video, Bilge Kağan'ın ölümü ve 25 Kasım tarihinin önemi üzerine bir sohbetle sona ermektedir.

      • youtube.com

    • Arminius Vambery'nin Hayatı ve Mesleki Yolculuğu

      Bu video, Almanya'dan Macaristan'a göç eden Yahudi bir ailenin çocuğu olan Arminius Vambery'nin hayatını anlatan biyografik bir içeriktir. Vambery, 16 dil konuşan ve 12 dilde yazabilen bir dilbilimci olarak tanınmıştır. Video, Vambery'nin 1857'de İstanbul'a gelişinden başlayarak, Osmanlı sarayında öğretmenlik yapması, 1863'te Macar İlimler Akademisi'nin sağladığı yardımla gerçekleştirdiği Orta Asya gezisini ve Budapeşte Üniversitesi'nde Türkoloji kürsüsünde 35 yıl boyunca çalışmasını kronolojik olarak anlatmaktadır. Ayrıca Vambery'nin Türkoloji alanında yaptığı çalışmalar, II. Abdülhamid Han ile ilişkisi ve çeşitli diplomatik görevleri hakkında bilgiler sunulmaktadır.

      • youtube.com
  • Yazeka sinir ağı makaleleri veya videoları özetliyor