Felsefe

Özerk ve otonom kavramları benzer anlamlar taşısa da aralarında ince farklar vardır. Otonom, kendi kendine yeten, bağımsız ve dış etkilere bağlı olmadan hareket edebilen anlamına gelir. Özerk ise genellikle belirli sınırlar içinde kendi kararlarını alma anlamındadır ve daha çok hukuk ve idari yönetim bağlamında kullanılır. Bu bağlamda, otonomi daha geniş bir kavramdır ve kendi yasalarını koyabilme, dış etkilerden tamamen bağımsız olma durumunu ifade eder.

Rebis, simyacıların "Felsefe Taşı" olarak bilinir ve çeşitli felsefi kavramları sembolize eder. Rebis felsefesinin bazı temel unsurları: Zıtlıkların birleşimi: Rebis, eril ve dişil, ruh ve madde gibi zıtlıkların uyum içinde birleşimini temsil eder. Aydınlanma ve orta yol: Birlik arayışını ve aydınlanmayı simgeler. Bütünlük ve yeniden doğuş: Ruhun ve bedenin, dişinin ve erkeğin tek vücutta birleşmesi halini ifade eder. Evrensel denge: Işık ve karanlık, güneş ve ay gibi zıtlıkların bir araya gelmesiyle evrensel dengeyi gösterir. Yaratılış simgesi: Eril ve dişil unsurların birleşimi, kozmik veya spiritüel bir yaratılışı temsil eder. Rebis, aynı zamanda Hermafroditus'u da çağrıştırır; çünkü her iki cinsiyete ait özellikleri bünyesinde barındırır.

Esenlik ve sağlık aynı şey değildir, ancak birbiriyle bağlantılı kavramlardır. Sağlık, genellikle fiziksel sağlığı ifade eder ve belirgin bir hastalığın olmaması ile özdeşleştirilir. Esenlik ise, sağlık ve mutluluk içinde bulunma durumu olup, fiziksel sağlığın yanında zihinsel ve ruhsal sağlığı da kapsar. Dolayısıyla, esenlik zaman içinde devam eden bir süreç iken, sağlık sosyal, kültürel, davranışsal fenomenlerden etkilenir.

Carpe Diem (anı yaşamak) felsefesinin önemli olmasının bazı nedenleri: Farkındalığı artırır. Zamanın verimli kullanılmasını sağlar. Motivasyonu artırır. Yaşam kalitesini yükseltir. Gereksiz kaygılardan uzaklaştırır.

Fenomenoloji, kısaca görüngü bilimi olarak tanımlanabilir. Kurucusu Edmund Husserl olan bu felsefe akımı, gerçekliğin fenomenler aracılığıyla verilişini betimlemeyi amaçlar. Fenomenoloji, şeylerin özünü dolaysız ve apaçık kavramayı hedefler ve bu süreçte, deneyim hakkındaki tüm varsayımları bir kenara bırakmayı gerektirir.

Kamyoncu felsefesi, genellikle kamyon şoförlerinin yaşadıkları deneyimleri, duygularını ve işleri ile ilgili düşünceleri içeren samimi ve içten sözlerden oluşur. Bu felsefeye göre kamyoncular, yolculuklarını bir yaşam tarzı olarak görürler ve "yollar benim evimdir, kamyon benim arkadaşımdır" gibi ifadelerle bu durumu tanımlarlar. Ayrıca, kamyon yazılarında kamyoncunun iç dünyasını yansıtan, duygularını ve düşüncelerini ifade eden yazılar da bulunur.

Ölümün en güzel tanımı olarak şu ifadeler öne çıkmaktadır: Mutlak sıfır. Fiziki formdan enerji forma geçiş. Bir evden, bir eve göç etmek. Geldiğin gibi gitmek, yok olmak, hiç olmak. Ölümün tanımı, kişisel inançlara ve felsefi görüşlere göre değişiklik gösterebilir. Ayrıca, ölümün en iyi tanımı olarak kabul edilebilecek bir tanım, "bir canlı varlığın hayati faaliyetlerinin kesin olarak sona ermesi" olarak yapılabilir.

Ölümün en güzel tanımı olarak şu ifadeler öne çıkmaktadır: Mutlak sıfır. Fiziki formdan enerji forma geçiş. Bir evden, bir eve göç etmek. Geldiğin gibi gitmek, yok olmak, hiç olmak. Ölümün tanımı, kişisel inançlara ve felsefi görüşlere göre değişiklik gösterebilir. Ayrıca, ölümün en iyi tanımı olarak kabul edilebilecek bir tanım, "bir canlı varlığın hayati faaliyetlerinin kesin olarak sona ermesi" olarak yapılabilir.

Radikal kelimesi, kökten, temelli, köktenci anlamlarına gelir. Ayrıca, şu anlamlara da gelebilir: Radikalizm: Siyasal ilkelerin kökten değiştirilmesini öneren felsefi öğreti. Radikal karar: Alışılmamış ve daha önce denenmemiş kararlar. Radikal insan: Yaşama biçimlerini veya herhangi bir meseleyi aşırılık derecesinde savunan kişi. Radikal (gazete): Türkiye'de bir gazete. Radikal (kimya): Eşleşmemiş elektronu olan atom, molekül veya iyon.

Schopenhauer'a göre hayatın acı olmasının bazı nedenleri: Acı ve talihsizlik, yaşamın genel kuralıdır ve istisna değildir. Arzu ve isteklerin sonsuzluğu: Doyum sağlanan her arzu, yerini yenisine bırakır ve bu döngü, kişiyi sürekli bir çaba ve acı içine sürükler. Bilinç ve bilgi arttıkça acının artması: Bilgi ve bilinç düzeyi yükseldikçe, sefalet ve acı da artar. İnsan varoluşunun hata olması: Schopenhauer, dünyayı sefalet ve ıstırapla dolu bir yer olarak görür ve insan varoluşunu bir hata olarak değerlendirir. Yaşamın anlamı: Schopenhauer, hayatın bir amacının olduğunu ve bu amaç doğrultusunda geliştiğini saçma bulur. Schopenhauer'a göre, acıdan kaçınmak ve anı yaşamak, büyük coşku ve kederden uzak durmak daha anlamlı bir yaşam sürmeyi sağlar.

Öznel yargılara bazı örnekler: Duygu belirten öznel yargılar: "Ondan hoşlanıp hoşlanmadığımı hala bilmiyorum". "Bana sorarsan Vedat, Handan'dan hiç haz etmiyor". Gözlem belirten öznel yargılar: "Bugün hava kapalı olduğu için içim sıkılıyor". "Hayatımda senin kadar cimri birini görmedim". Düşünce ve görüş belirten öznel yargılar: "Bana soracak olursanız sinema yerine tiyatroya gidelim". "Türk sineması son yıllarda yükselişe geçti". "Bu zamana kadar yazılmış en iyi roman olabilir". Öznel yargılar, "bence, bana göre" anlamı taşır ve kişiden kişiye değişebilir.

Katarsis, kelime kökeni olarak Yunanca'dan gelir ve arınma, temizlenme anlamına gelir. Psikolojide katarsis, kişinin bastırdığı, ifade edemediği veya bilinçaltına ittiği duygularını dışa vurması ve bu sayede psikolojik rahatlama yaşaması anlamında kullanılır. Katarsis kavramı, farklı bağlamlarda da anlam kazanır: Antik Yunan: Ruhun kötülüklerden arındırılması olarak benimsenmiştir. Edebiyat: Okuyucunun karakterlerin duygusal dünyasına dalarak duygularını paylaşması ve bu sayede arınma yaşaması. Freud'un psikanalizi: Bastırılmış duyguların ifade edilerek serbest bırakılması ve hastanın semptomlarından kurtulması.

Nihilist, nihilizm felsefesine inanan ve savunan kişidir. Nihilizm, evrenin ve insan yaşamının özünde herhangi bir anlam taşımadığını savunan bir felsefi yaklaşımdır. Nihilistler, hiçbir doğru, genel geçer bilginin olamayacağını savunurlar ve varlığı her şekilde şüpheyle karşılarlar.

Pragmatist ve pragmatik aynı anlama gelmez; farklı kavramlardır. Pragmatik, gerçeğin temel ölçütünün pratik değerler olduğunu savunan felsefi bir yaklaşımdır. Pragmatist, pragmatizm düşüncelerini benimseyen kişidir. Dolayısıyla, pragmatist pragmatik düşünce tarzını kendisine öğreti olarak kabul eden kişi anlamına gelirken, pragmatik bu düşünce tarzını ifade eder.

Fenomenolojinin kurucusu Edmund Husserl'dir.

Dostoyevski'nin eserlerinde insanın iç dünyası, varoluşsal sorunlar ve insan yaşamı üzerine sorgulamalar ön plandadır. Dostoyevski'nin insana anlatmak istedikleri arasında şunlar yer alır: Özgürlük ve irade: İnsan, tabiat kanunlarına bağlı olmak yerine kendi iradesiyle hareket eder. Aşırı bilinçlilik: Aşırı bilinçlilik, bir hastalık olarak görülebilir; bu durum, insanın yaşamını zorlaştırabilir. İnanç ve iman: İnancın tam olması gerektiğini, delil aramanın gereksiz olduğunu savunur. İnsan ruhunun bilmecesi: Eserlerinde insan ruhunun derinliklerini ve Tanrı karşısındaki tutumunu inceler. Toplumsal eleştiri: İnsan, toplumla olan ilişkisinde ya uyum sağlar, ya değiştirmeye çalışır ya da topluma karşı suç işler. Dostoyevski, insanın iç dünyasını ve varoluşsal sorunlarını ele alarak, okuyucuyu düşünmeye ve tartışmaya teşvik eder.

Ütopya ve hayalperest arasındaki fark şu şekilde açıklanabilir: Ütopya. Hayalperest. Dolayısıyla, ütopya daha çok bir düşünce ve tasarım iken, hayalperest bu düşüncelerin peşinden koşan kişiyi ifade eder.

Öz ve benlik aynı şey değildir, ancak birbiriyle ilişkili kavramlardır. Benlik, kişinin kendisi hakkındaki düşünceleri, duyguları ve algıları ifade eder. Psikolojide benlik kavramının üç temel parçası vardır: gerçek benlik, ideal benlik ve algılanan benlik. Gerçek benlik, kişinin kendini ne kadar sevdiği, kabul ettiği ve değer verdiğidir. İdeal benlik, kişinin olmak istediği kişidir. Algılanan benlik, kişinin kendisini ve başkalarının onu nasıl gördüğğidir. Öz, bu benliğin temelini oluşturur ve benliğin gelişimi üzerinde etkili olur.

Evet, îsâr ve fedakârlık aynı anlama gelir. Îsâr, bir kimsenin, kendisi ihtiyaç içinde bulunsa bile sahip olduğu imkânları başkalarının ihtiyacını karşılamak üzere kullanması, başkasının yararı için fedakârlıkta bulunmasıdır. Fedakârlık ise insanın sahip olduğu şeylerden bir başkası için vazgeçmesi, özveride bulunmasıdır.

Suç ve Ceza romanını okuması önerilen bazı gruplar: Edebiyat ve felsefe meraklıları. İnsan psikolojisini anlamak isteyenler. Empati yeteneğini geliştirmek isteyenler. Toplumsal sorunları sorgulayanlar. Ayrıca, Dostoyevski'nin yaşamındaki Sibirya sürgünü gibi önemli dönemlerin, romanın yazılış sürecini ve temalarını anlamak için faydalı olabileceği belirtilmiştir.