Felsefe

Almanca'da "von" edatı şu durumlarda kullanılır: Köken veya aidiyet belirtmek için: Bir şeyin veya durumun bir kişiden kaynaklandığını veya bir kişiye ait olduğunu ifade eder. Bir eserin yaratıcısını belirtmek için: Kitap yazarı, film yönetmeni veya eserin sahibini ifade eder. Yön veya zaman belirtmek için: Bir başlangıç güzergahından hedef yere doğru olan hareketi veya belirli bir süreyi belirtir. Fiziksel mesafeyi ifade etmek için: İki yer arasındaki uzaklığı belirtir. Edimsel cümlelerde: Bir eylemi kimin yaptığını belirtmek için kullanılır ve "tarafından" anlamı katar.

Etik ilkeler ve pratik etik arasındaki temel fark, uygulama ve kapsam alanlarında yatmaktadır: Etik ilkeler, genel olarak davranışlara kılavuzluk edecek olan ilke ve kuralları oluşturmayı ve bunların uygulanmasını savunmayı ifade eder. Pratik etik ise, bu etik ilkelerin günlük yaşama ve çeşitli alanlara (bilim, iş, medya vb.) uygulanmasını inceler. Özetle, etik ilkeler daha genel ve soyut kuralları kapsarken, pratik etik bu kuralların somut durumlarda nasıl uygulanacağını araştırır.

Etik ilkeler ve pratik etik arasındaki temel fark, uygulama ve kapsam alanlarında yatmaktadır: Etik ilkeler, genel olarak davranışlara kılavuzluk edecek olan ilke ve kuralları oluşturmayı ve bunların uygulanmasını savunmayı ifade eder. Pratik etik ise, bu etik ilkelerin günlük yaşama ve çeşitli alanlara (bilim, iş, medya vb.) uygulanmasını inceler. Özetle, etik ilkeler daha genel ve soyut kuralları kapsarken, pratik etik bu kuralların somut durumlarda nasıl uygulanacağını araştırır.

Thomas Kuhn'a göre paradigma, bir süreliğine uygulayıcılar topluluğuna model problemler ve çözümler sağlayan, evrensel olarak tanınan bilimsel bir başarıdır. Paradigmanın diğer anlamları: Örnek olarak kabul edilen, model. Bilimsel bir otorite ya da bir grup tarafından belirlenmiş olan temel ölçüt. Zamana ve değişime bağlı olarak şeffaf bir sistemler bütünü. Kuhn'a göre paradigma, bilim insanlarına nasıl düşüneceklerini ve davranacaklarını söyleyen bir dizi normdur.

Varlığın hem madde hem de idea olarak kabul edilmesi, düalizm (ikicilik) olarak adlandırılan felsefi görüştür. Bu görüşün önemli temsilcisi René Descartes'tır.

Sofistlerin en önemli temsilcileri arasında şunlar sayılabilir: Protagoras. Leontinoili Gorgias. Antiphon. Hippias. Prodikos. Kallikles. Kritias. Sofistlerin diğer temsilcileri arasında Thrasymakhos ve Ahonymus da bulunur.

Merleau-Ponty Sözlüğü, Pascal Dupond'un orijinal eserinden Emre Şan tarafından çevrilmiştir.

Anarşizm, toplumsal otoritenin, tahakkümün, erkin ve hiyerarşinin tüm biçimlerini bertaraf etmeyi savunan çeşitli politik felsefeleri ve toplumsal hareketleri tanımlayan sosyal bir terimdir. Anarşizm, her koşulda her türlü otoriteyi reddetmektir. Anarşizm, bireyin toptan özgürlüğünü, devlet kurumunun yokluğunda da insanların bir toplum düzeni, üstelik daha adaletli ve özgürlükçü bir toplum düzeni kurabileceğini savunan bir ideolojidir.

Cevher, bir şeyin maddesi, özü veya asıl unsuru anlamına gelir. Bazı örnekler: Demir bir cevherdir, sertliği ise bir arazdır. Su bir madde veya cevherdir, buharlaşması ise bir arazdır. Elma bir maddedir, rengi, kokusu ve tadı ise arazlardır. Özellikler: Cevherler, kâinatta arazlara göre daha az bulunur ve arazlara mekân görevi yaparlar. Cevherler, kendi başlarına var olabilirken, arazlar kendi başlarına var olamazlar ve sürekli halden hale geçerler.

Aristoteles'in en önemli felsefesinin ne olduğu konusunda farklı görüşler bulunmaktadır. Mantık. Ontoloji. Epistemoloji. Siyaset felsefesi. Aristoteles'in felsefesinin tek bir alanda yoğunlaşmadığı, fizik, gökbilim, ilk felsefe, zooloji, mantık, siyaset ve biyoloji gibi birçok konuda eserler verdiği de belirtilmektedir.

Kader ve alın yazısı aynı şey değildir, ancak birbirini tamamlayan kavramlardır. Kader, hayatın genel çerçevesini çizer ve evrensel bir plan veya akış olarak görülebilir. Alın yazısı ise, kaderin belirlediği sınırlar dahilinde kişinin kendi eylemleri ve çabalarıyla şekillenen bir kavramdır.

Kıbrıslı Zenon'un mutluluk anlayışı, erdemli bir yaşam sürmenin doğal bir sonucu olarak görülür. Stoacılık olarak bilinen bu felsefi akım, mutluluğun, insanın kendine bağlı olduğunu ve insanın kendi kendini mutlu edebileceğini savunur. Stoacılık, günümüz bilişsel-davranışçı psikoterapi ekolüne de düşünsel kaynaklık etmiştir.

Musibetin en büyüğü konusunda farklı görüşler bulunmaktadır. Sehl b. Abdullah Tüsterî'ye göre: İnsanların maruz kaldığı belâ ve musibetlerin en büyüğü, ne dünya ne de ahiret işiyle meşgul olmayıp boş oturmaktır. Bediüzzaman Said Nursi'ye göre: En büyük musibet, dine gelen musibettir. Ayrıca, "Belaların en büyüğü peygamberleredir" anlamında hadisler de bulunmaktadır.

Septisizm (kuşkuculuk), genel geçer doğru bilginin insan için olanaksız olduğunu dile getiren felsefi bir akımdır. Septisizm, aynı zamanda "şüphecilik" ve "skeptisizm" olarak da bilinir.

A priori ve a posteriori, felsefede bilgi, gerekçelendirme veya argüman türlerini ampirik kanıt veya deneyime güvenerek ayırt etmek için kullanılan Latince ifadelerdir. A priori bilgi, deneyimden bağımsız olan bilgidir. A posteriori bilgi, deneysel kanıta dayalı olan bilgidir. Bu terimler, ilk olarak Aristoteles'in "Organon" adlı eserlerinde yer almış ve popüler hale getirilmesi Immanuel Kant'ın "Saf Aklın Eleştirisi" adlı eseriyle olmuştur.

Küçük Prens kitabının 6 yaş ve üzeri çocuklar için uygun olmasının bazı nedenleri: Hayal gücünü geliştirme: Kitap, çocukların hayal gücünü geliştirmek için ideal bir seçenektir. Değerler öğretimi: Sevgi, saygı, dayanışma gibi manevi değerleri içerir ve bu nedenle değerler öğretiminde kullanılabilir. Empati ve insan ilişkileri: Çocukların empati yapmayı öğrenmelerine ve insan ilişkilerini anlamalarına yardımcı olur. Ancak, her çocuğun gelişim düzeyi ve okuma becerisi farklı olduğu için bazı çocuklar için daha erken veya daha geç yaşlarda da uygun olabilir.

Epiktetos'un köle olmasının nedeni, muhtemelen Hierapolis, Frigya'da köle olarak doğmuş olmasıdır. Gençliğinde, Nero'nun korumalarından birinin kölesi olarak satılmıştır.

Jean-Jacques Rousseau'nun savunduğu bazı temel fikirler şunlardır: Toplumsal sözleşme: Rousseau, halkın tümünün dahil olduğu bir "toplum sözleşmesi" ile yönetilen bir toplumu savunur. Genel irade: Rousseau için genel irade, toplumun bütününün menfaatini gözetir ve herkesin ortak çıkarlar doğrultusunda hareket etmesini gerektirir. Eşitlik: Rousseau, özel mülkiyetin eşitsizliğin kaynağı olduğunu savunur ve eşitliğin özellikle vatandaşlar arasında sağlanmasını önemser. Halk egemenliği: Devlet, halkın iradesine dayanan bir yapıdır ve halkın genel iradesi zamanla değişebilir; bu nedenle egemenlik, sürekli olarak halkın iradesine dayanmalıdır. Özgürlük: Rousseau, bireylerin ancak genel iradeye tabi olduklarında özgürlüklerini koruyabileceklerini savunur. Rousseau'nun fikirleri, Fransız Devrimi'nin ideolojik temelini atmış ve günümüzdeki demokratik sistemlerin gelişimine katkıda bulunmuştur.

Felsefede paradigma değişimi, bir alanda yaygın olarak kabul gören bir paradigmanın (dünya görüşü, bakış açısı) yerini yeni bir paradigmaya bırakması durumudur. Bu kavram, Amerikalı filozof Thomas Kuhn tarafından ortaya atılmıştır. Bazı örnekler: Aristoteles'in fiziğinin, Galileo ve Newton'un fiziğiyle değiştirilmesi. Newton fiziğinin, Einstein fiziğiyle değiştirilmesi. Pozitivist paradigmanın, postmodern paradigma ile değiştirilmesi.

İnsan vücudu ile dünya arasındaki bazı benzerlikler şunlardır: Küre şekli: Dünya, bütünsel olarak küre şeklindedir ve insan vücudu da baş, gövde, kol ve bacaklardan oluşur. Su oranı: İnsan vücudunun %60-75'i, dünyanın ise 4/3'ü sudan oluşur. Dolaşım sistemleri: İnsan vücudundaki kan damarları, organizmayı oluşturan bölgeleri birbirine bağlar ve bu durum, yıldızlar arası madde akışını andırır. Bağışıklık sistemi: İnsan vücudundaki bağışıklık sistemi, evrenin dengelenmesine benzetilebilir. Bu benzerlikler, insan vücudu ve evrenin karmaşık yapılarının bazı yönlerden örtüştüğünü gösterir.