CMK

CMK avukatı, aşağıdaki durumlarda talep edilebilir: Gözaltına alınma veya tutuklama. 18 yaş altı, sağır, dilsiz veya kendini savunamayacak durumda olma. Belirli suçların soruşturma ve kovuşturma aşamaları. Seri muhakeme usulü. CMK avukatı talebi, savcılık veya kolluk birimi tarafından baro CMK merkezine "avukat istiyorum" ifadesiyle bildirilir.

Adalet Bakanlığı CMK başvurusu için aşağıdaki adımlar izlenmelidir: 1. CMK Eğitim Seminerine Katılım: CMK nöbet listesine kayıt olabilmek için öncelikle temel CMK eğitim seminerine katılarak sertifika alınmalıdır. 2. Başvuru Dilekçesi: Eğitim seminerini başarıyla tamamladıktan sonra, Ankara Barosu CMK Merkezi'ne verilecek bir dilekçe ile istekli avukat olarak listeye kayıt olunabilir. 3. Gerekli Belgeler: Başvuru sırasında vergi kaydı veya SGK işe giriş bildirgesi gibi belgelerin de sunulması gerekmektedir. CMK başvuruları ve süreçleri, baronun ilgili merkezlerinden veya Adalet Bakanlığı'nın resmi web sitesinden detaylı olarak öğrenilebilir.

CMK 102, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Tutuklulukta Geçecek Süre" başlıklı maddesidir. Bu madde, ağır ceza mahkemesinin görevine giren ve girmeyen işler için farklı tutukluluk süreleri belirler ve bu sürelerin hangi durumlarda ve ne kadar uzatılabileceğini düzenler: Ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen işler: Tutukluluk süresi en çok bir yıldır. Ağır ceza mahkemesinin görevine giren işler: Tutukluluk süresi en çok iki yıldır. Ayrıca, bu maddede öngörülen uzatma kararları, Cumhuriyet savcısının, şüpheli veya sanık ile müdafiinin görüşleri alındıktan sonra verilir.

10. Yargı Paketi kapsamında Ceza Muhakemesi Kanunu'nda (CMK) yapılan yeni düzenlemelerin yürürlüğe girme tarihi hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, Adalet Komisyonu’nda görüşülmesi 31 Mayıs 2025 tarihinde başlayacak olan 10. Yargı Paketi'nin, TBMM'de kabul edilip Resmi Gazete'de yayımlanmasıyla yürürlüğe girmesi beklenmektedir.

CMK 281/1-e maddesine dair bilgi bulunamadı. Ancak, CMK madde 281 şu şekildedir: Duruşma hazırlığı: Madde 281 – (1). Madde 281 – (2). CMK'nın 281. maddesinin ait olduğu bölüm başlık ismi, "Altıncı Kitap: Kanun Yolları - İkinci Kısım: Olağan Kanun Yolları - İkinci Bölüm: İstinaf" şeklindedir.

Çocuk CMK avukatı olmak için aşağıdaki adımlar izlenmelidir: 1. Eğitim: Çocuk CMK listesine kayıt olabilmek için öncelikle temel CMK eğitimini tamamlamak gereklidir. 2. Kayıt: Eğitimi tamamladıktan sonra, Ankara Barosu CMK Merkezi'ne dilekçe ile başvurarak ilgili listeye istekli avukat olarak kayıt yaptırılmalıdır. 3. Görevlendirme: Görev almak için CMK sisteminde atamalar, ilgili kolluk, savcılık veya mahkeme biriminin CMK Merkezine bildirimde bulunması üzerine robot sistemi aracılığıyla yapılır. Çocuk CMK avukatlarının, çocuk koruma ve adalet sistemine ilişkin konularda bilgi sahibi olmaları beklenir.

CMK'nın 250. maddesi, seri muhakeme usulünü düzenler. CMK'nın 251. maddesi ise basit yargılama usulünü düzenler. CMK'nın 252. maddesi de seri muhakeme usulüne ilişkin hükümlere yer verir.

CMK'nın 140. maddesi, "Teknik Araçlarla İzleme" başlıklı olup, aşağıdaki suçların işlendiği hususunda somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebepleri bulunması ve başka suretle delil elde edilememesi hâlinde, şüpheli veya sanığın kamuya açık yerlerdeki faaliyetleri ve iş yerinin teknik araçlarla izlenebilmesini ve ses veya görüntü kaydı alınabilmesini düzenler. İzlenebilecek suçlar arasında şunlar yer alır: Göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti; Kasten öldürme; Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti; Parada sahtecilik; Suç işlemek amacıyla örgüt kurma. Teknik araçlarla izleme kararı, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından verilir. Elde edilen deliller, yalnızca belirtilen katalog suçlar kapsamında kullanılabilir; aksi takdirde Cumhuriyet savcısının gözetiminde imha edilir.

CMK'dan 4 dosya açıldığında yapılması gerekenler hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, CMK dosyalarıyla ilgili bazı genel bilgiler mevcuttur: Görevlendirme ve Kayıt: CMK listelerine kayıt olabilmek için öncelikle temel CMK eğitimini tamamlamak gereklidir. Dosya İnceleme: İstekli avukatlar, görevlendirildikleri dosyalarla ilgili her türlü belge ve bilgiyi inceleme hakkına sahiptir. Ödeme Süreci: Dosyalar savcılık tarafından onaylandıktan sonra ödemeler yapılır, ancak bu süreç değişkenlik gösterebilir. Daha fazla bilgi için ilgili baroların CMK merkezlerine veya Türkiye Barolar Birliği'nin CMK otomasyon sistemine başvurulması önerilir.

CMK avukatını (zorunlu müdafi) şu kurumlar atar: Savcılık veya kolluk birimi. Mahkeme. CMK avukatlığı, yalnızca ceza hukuku alanına özgüdür ve hukuki yardıma ihtiyaç duyan, avukat tutma imkânı olmayan kişilere ücretsiz olarak hizmet verir.

CMK madde 127 ve 128, ceza muhakemesinde elkoyma işlemlerini düzenleyen maddelerdir. CMK madde 127: Elkoyma Yetkisi: Elkoyma kararını soruşturmada sulh ceza hâkimi, kovuşturma aşamasında ise davanın görüldüğü mahkeme verir. Hâkim Onayı: Hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma, 24 saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur ve hakim kararını 48 saat içinde açıklar; aksi halde elkoyma kendiliğinden kalkar. CMK madde 128: Taşınmaz, Hak ve Alacaklara Elkoyma: Bu madde, taşınmaz, hak ve alacaklara elkoyma işlemlerini düzenler. İade: Elkonulan eşya veya malvarlığı değerleri, soruşturma ve kovuşturma bakımından muhafazasına gerek kalmaması veya müsadereye tabi tutulmayacağının anlaşılması halinde, re'sen veya istem üzerine geri verilir.

Evet, CMK ücreti AAÜT'ye (Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi) eşitlenmelidir. Bu talep, İstanbul Barosu Genç Avukatlar Merkezi tarafından yapılan basın açıklamalarında ve CHP Aydın Milletvekili Süleyman Bülbül'ün açıklamalarında da dile getirilmiştir. CMK ücret tarifesinin düşük olması, avukatların emeğini sömürmek olarak değerlendirilmekte ve yurttaşların adalete erişimini zorlaştırdığı belirtilmektedir.

CMK madde 284, “direnme yasağı” ilkesini düzenler. Bu maddeye göre, bölge adliye mahkemesi karar ve hükümlerine karşı direnilemez; bunlara karşı herhangi bir kanun yoluna gidilemez. Ancak itiraz ve temyize ilişkin hükümler saklıdır. Bu hüküm ile kanun koyucu, bölge adliye mahkemelerinin verdiği kararların nihai ve bağlayıcı olmasını sağlayarak, yargı sürecinde hukuk güvenliğini ve kesinliği sağlamayı amaçlamıştır. CMK madde 284 şu şekildedir: > “Madde 284 – (1) Bölge adliye mahkemesi karar ve hükümlerine karşı direnilemez; bunlara karşı herhangi bir kanun yoluna gidilemez. (2) İtiraz ve temyize ilişkin hükümler saklıdır.”

Anayasa Mahkemesi, 2024 yılında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 226/4. maddesini iptal etmiştir. Ayrıca, 2023 yılında CMK'nın aşağıdaki maddeleri de Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiştir: 273/1. madde: İstinafa başvuru süresinin, kararın açıklandığı günden itibaren başlatılmasını öngörüyordu. 253/19. madde: Uzlaşma sonrası tazminat davası açılmasını engelliyordu. 231/12. madde: Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı itiraz kanun yolunu düzenliyordu. 193/2. madde: Sanığın sorgusu yapılmasa dahi mahkumiyet dışında karar verilebilmesini sağlıyordu.

CMK 3 yıl erteleme hesaplamasıyla ilgili bilgi bulunamadı. Ancak, ceza muhakemesi hukukunda 3 yıl ertelemeye ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir: 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un 17. maddesine göre, kasten işlenen suçlarda 3 yıl, taksirle işlenen suçlarda ise 5 yıl veya altındaki hapis cezalarının infazı ertelenebilir. Türk Ceza Yasası’nda hapis cezası ertelenen hükümlü hakkında, bir yıldan az, üç yıldan fazla olmamak üzere denetim süresi öngörülmektedir. Ceza Muhakemesi Kanunu 171/2. maddeye göre, Cumhuriyet savcısı, üst sınırı üç yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı, yeterli şüphenin varlığına rağmen, kamu davasının açılmasının beş yıl süre ile ertelenmesine karar verebilir. Erteleme hesaplamaları ve diğer hukuki konularda doğru bilgi için bir avukata danışılması önerilir.

CMK 5 yıl yatarı, 5 yıl hapis cezası alan bir hükümlünün cezaevinde ne kadar süre geçireceğini ifade eder. 30.03.2020 tarihinden önce işlenen suçlar kapsamında, 6 yıl ve daha az ceza alan hükümlüler doğrudan tahliye olabilir. Ancak bu tarihten sonra işlenen suçlar için 5 yılın infazı şu şekilde hesaplanır: 2 yıl 6 ay yatar süresi çıkar. Bunun 1 yılı denetimli serbestlikten yararlandırılır. Kalan 1 yıl 6 ay, kapalı ve açık ceza infaz kurumlarında geçirilir. İnfaz hesaplaması, suçun türüne, tarihine ve hükümlünün kişisel durumuna göre değişiklik gösterebilir.

CMK'nın 239. maddesi, ceza muhakemesinde katılanın haklarını düzenler. Maddeye göre: Mağdur veya suçtan zarar gören, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, ısrarlı takip, kadına karşı kasten yaralama, işkence veya eziyet suçları ile alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda davaya katıldığında, baro tarafından kendisine avukat görevlendirilmesini isteyebilir. Mağdur veya suçtan zarar görenin çocuk, sağır ve dilsiz veya kendisini savunamayacak derecede akıl hastası olması halinde avukat görevlendirilmesi için istem aranmaz; bu durumda avukat, re’sen görevlendirilir.

CMK'nın 251 ve 252. maddeleri, basit yargılama usulünü düzenler. CMK madde 251: Asliye ceza mahkemesinin, iddianamenin kabulünden sonra, adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verebileceğini belirtir. Sanık, mağdur ve şikâyetçinin beyan ve savunmalarını on beş gün içinde yazılı olarak bildirmelerinin isteneceğini ve duruşma yapılmaksızın hüküm verilebileceğini ifade eder. Mahkûmiyet kararı verilirse sonucun dörtte bir oranında indirileceğini ve belirli durumlarda hapis cezasının seçenek yaptırımlara çevrilebileceğini veya ertelenebileceğini belirtir. CMK madde 252: 251. madde uyarınca verilen hükümlere karşı itiraz edilebileceğini ve süresi içinde itiraz edilmeyen hükümlerin kesinleşeceğini açıklar. İtiraz üzerine hükmü veren mahkemenin duruşma açarak genel hükümlere göre yargılamaya devam edeceğini belirtir. Basit yargılama usulü, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı gibi durumlarda veya soruşturma ya da kovuşturmanın izne veya talebe bağlı olduğu suçlarda uygulanmaz.

CMK'ya göre mahkemelerin görevleri şunlardır: Soruşturma. Kovuşturma. İfade alma. Sorgu. Malen sorumlu belirleme. Mahkemelerin görevleri, kanunla belirlenir.

TCK 53 ve 231 birlikte uygulanabilir, ancak belirli koşullara bağlıdır. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) durumunda, TCK 53'teki hak yoksunlukları uygulanmaz ve bu tedbirler askıda kalır. Kasten işlenen suçlar için TCK 53 uygulanabilirken, taksirli suçlarda TCK 53/6 maddesi uyarınca belirli mesleklerin icrasının yasaklanması veya sürücü belgesinin geri alınması gibi tedbirler uygulanabilir. Bu nedenle, TCK 53 ve 231'in birlikte uygulanması, verilen kararın ve suçun niteliğine göre değişiklik gösterebilir.