CezaMuhakemesi

İnfaz savcısının bazı görevleri: İlam ve kararların infazı: İnfaz edilmek üzere gönderilen ilam ve kararların, usul ve yasa hükümlerine uygun bir şekilde infazı. Müddetname düzenlenmesi: Müddetnamelerin düzenlenmesi, bu görevin kalem memurlarına bırakılmaması (iş yoğunluğu nedeniyle genellikle memurlar tarafından yapılır). Kayıtların tutulması: Mahkemelerce Cumhuriyet Başsavcılıklarına gönderilen ilamların, UYAP sisteminde doğru şekilde kaydedilmesi ve kayıt dışı evrakların denetlenmesi. Adli para cezaları: Adli para cezaları karşılığı olarak gelen paraların usulüne uygun işlenip işlenmediğinin araştırılması. Denetimli serbestlik: Denetimli serbestlik uygulamaları kapsamında infaz hakimliğine mütalaa sunulması. İnfaz savcısı, cezaevlerindeki hükümlülerin dosyalarını inceleyerek infaz işlemlerini denetler ve eksiklerin giderilmesini sağlar.

Evet, davacı avukat sanıkla görüşebilir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Şüphelinin veya sanığın müdafi seçimi" başlıklı 149. maddesinin 3. fıkrasına göre, "Soruşturma ve kovuşturma evrelerinin her aşamasında avukatın, şüpheli veya sanıkla görüşme, ifade alma veya sorgu süresince yanında olma ve hukuki yardımda bulunma hakkı engellenemez, kısıtlanamaz". Ayrıca, "Müdafi ile görüşme" başlıklı CMK 154. maddeye göre, şüpheli veya sanık, vekaletname aranmaksızın müdafi ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 5271 sayılı Etkin Pişmanlık ile ilgili maddesi, 171. maddedir. Etkin pişmanlık, bir kişinin işlediği suç dolayısıyla kendi özgür iradesiyle sonradan pişmanlık duyması, suçu oluşturan fiilin ortaya çıkardığı olumsuzlukları ortadan kaldırması ve adalete olumlu katkılarda bulunması durumunda uygulanan bir ceza hukuku kurumudur. Etkin pişmanlığın uygulanabileceği bazı suç tipleri şunlardır: hırsızlık; yağma; mala zarar verme; güveni kötüye kullanma; dolandırıcılık; hileli iflas; taksirli iflas; karşılıksız yararlanma. Etkin pişmanlık ile ilgili daha fazla bilgi almak için ağır ceza avukatlarına başvurulabilir.

Gizli tanık beyanı, tek başına delil olarak yeterli değildir. Gizli tanık beyanı, ancak diğer bağımsız ve somut verilerle desteklendiğinde delil olarak kabul edilebilir. Gizli tanık beyanı, ceza davalarında mahkumiyet kararı için tek dayanak olamaz; aksi takdirde Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi güvenceleri ihlal edilmiş olur.

Hukukta "muhafaza altına almak", diğer bir ifade ile koruma altına alma tedbiri; suçun veya tehlikelerin önlenmesi ya da delil olabilecek veya müsadereye tabi olan yahut güvenliğin sağlanması amacıyla, eşyayı zilyedinin kendiliğinden vermesini veya el konulana kadar geçici olarak alıkoymayı ifade eder. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 123. maddesinde düzenlenen muhafaza altına alma işleminin bazı özellikleri şunlardır: Rıza durumu. Elkoyma durumu. Yetkili merciler. Makul süre. İade.

Şüphelinin itirafı, delil olarak kabul edilir. Ancak, itirafın geçerli sayılabilmesi için bazı koşulların sağlanması gereklidir: Usulüne uygun kayıt: İtiraf, usulüne uygun olarak kaydedilmelidir. Şüpheli haklarının korunması: Şüphelinin hakları (örneğin, susma hakkı ve avukat yardımından yararlanma hakkı) korunarak elde edilmelidir. Diğer delillerle desteklenme: İtirafın, suçun işlendiğine dair diğer kanıtlarla desteklenmesi gerekir. Özgür irade: İtirafın, şüphelinin özgür iradesiyle verildiğinin anlaşılması gerekir. Bu koşullar sağlanmadığında, itiraf hukuka aykırı delil mahiyetinde olup hükme esas alınamaz.

Veli Özer Özbek'in "Açıklamalı Şematik Pratik Çalışma Kitabı II - Ceza Muhakemesi Hukuku" adlı kitabının sayfa sayısı 496'dır. Bu kitap, 02.03.2024 tarih ve 7499 sayılı Kanun dahil olmak üzere 18. baskıdan sonra gerçekleşen mevzuat değişikliklerini içermektedir.

CMK madde 149, şüpheli veya sanığın soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanabileceğini düzenler. CMK madde 150 ise şu konuları kapsar: Şüpheli veya sanıktan kendisine bir müdafi seçmesinin istenmesi. Şüpheli veya sanığın müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan etmesi halinde, istemi halinde bir müdafi görevlendirilmesi. Zorunlu müdafi gerektiren haller. Özetle: CMK madde 149, şüpheli veya sanığın hukuki yardım alma hakkını, CMK madde 150 ise bu hakkın nasıl uygulanacağını belirler.

Derhal uygulama ilkesi, bir hukuk kuralının yürürlüğe girdiği andan itibaren henüz gerçekleşmemiş olaylara uygulanmasıdır. Bu ilkeye göre: Muhakeme işlemleri, yürürlükteki kanuna göre yapılır. Yeni kanun, kişinin suçu işlemesinden sonra yürürlüğe girse dahi, kişiye yeni kanun uygulanır. Eski kanun döneminde tamamlanmış olan işlemler, yeni kanun zamanında da geçerliliğini korumaya devam eder. Yeni kanun, şüphelinin lehine veya aleyhine olduğuna bakılmaksızın uygulanır. Derhal uygulama ilkesinin bir istisnası, geçici hükümler ve kazanılmış haklardır.

CMK 311/1-e, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 311. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendini ifade eder. Bu bent, hükümlü lehine yargılamanın yenilenmesi nedenlerini düzenler ve şu durumu kapsar: > "Yeni olaylar veya yeni deliller ortaya konulup da bunlar yalnız başına veya önceden sunulan delillerle birlikte göz önüne alındıklarında sanığın beraatini veya daha hafif bir cezayı içeren kanun hükmünün uygulanması ile mahkum edilmesini gerektirecek nitelikte olursa". Bu madde, kesinleşmiş hükümlerde adli hataların giderilmesi için olağanüstü bir kanun yolu olan yargılamanın yenilenmesi talebini düzenler.

5320 sayılı kanunun 13/1 maddesi, Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince soruşturma ve kovuşturma makamlarının istemi üzerine baro tarafından görevlendirilen müdafi ve vekile, Adalet Bakanlığı bütçesinde bu amaçla yer alan ödenekten, yürürlükteki avukatlık asgari ücret tarifesindeki ilgili miktarlar kadar ödeme yapılmasını öngörmektedir.

Teknik takip ve fiziki takip, ceza muhakemesinde kullanılan iki farklı delil elde etme yöntemidir. Teknik takip, çoğunlukla iletişim dinleme, kayda alma, sinyal bilgilerini değerlendirme ve GPS ile araç izleme gibi yöntemleri içerir. Fiziki takip ise, kişinin kamuya açık alanlardaki hal ve hareketlerinin, kimlerle iletişim kurduğunun ve ne yaptığının izlenerek delil elde edilmeye çalışılmasıdır. Her iki yöntem de temel hak ve özgürlükler üzerinde doğrudan etkileri nedeniyle sıkı yasal çerçeveye tabidir.

CMK sürümlerinin nasıl karşılaştırılacağına dair bilgi bulunamadı. Ancak, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun farklı sürümlerini karşılaştırmak için "lexpera.com.tr" sitesi kullanılabilir. Ayrıca, CMK ile ilgili güncel bilgilere ve sıkça sorulan sorulara şu sitelerden ulaşılabilir: ankarabarosu.org.tr; izmirbarosu.org.tr.

CMK madde 211, "Duruşmada okunmasıyla yetinilebilecek belgeler" başlığını taşır ve şu şekildedir: > "Madde 211 – (1) a) Tanık veya sanığın suç ortağı ölmüş veya akıl hastalığına tutulmuş olur veya bulunduğu yer öğrenilemezse, b) Tanık veya sanığın suç ortağının duruşmada hazır bulunması, hastalık, malûllük veya giderilmesi olanağı bulunmayan başka bir nedenle belli olmayan bir süre için olanaklı değilse, c) İfadesinin önem derecesi itibarıyla tanığın duruşmada hazır bulunması gerekli sayılmıyorsa, bu kişilerin dinlenmesi yerine, daha önce yapılan dinleme sırasında düzenlenmiş tutanaklar ile kendilerinin yazmış olduğu belgeler okunabilir." > " (2) Cumhuriyet savcısı, katılan veya vekili, sanık veya müdafi birinci fıkrada belirtilenlerin dışında kalan tutanakların okunmasına birlikte rıza gösterebilirler." Bu madde, tanık, bilirkişi ve sanığın suç ortağının dinlenmesi yerine tutanağın okunabileceği durumları düzenler.

CMK avukatı mazeretli olduğunda, görevi kabul eden avukatın mazereti haklı ise, sistemden başka bir avukat görevlendirilir. Ayrıca, CMK avukatının geçerli bir mazeret olmadan görevi bırakması durumunda, o görev nedeniyle aldığı ödemeleri iade etmesi gerekir. CMK avukatının mazeretli olduğu durumlarda izlenecek prosedür hakkında daha fazla bilgi almak için ilgili baronun CMK servisine veya CMK Komisyonu’na başvurulması önerilir.

CMK 252/2, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 252. maddesinin ikinci fıkrasını ifade eder. Ancak, 22/06/2023 tarihli Anayasa Mahkemesi kararı ile bu fıkranın birinci cümlesi iptal edilmiştir. Güncel düzenlemeye göre, basit yargılama usulüne itiraz üzerine dosya, o yerde birden fazla asliye ceza mahkemesi bulunması halinde, tevzi kriterlerine göre belirlenen asliye ceza mahkemesine gönderilir.

Fiziki inceleme, soruşturmada şu durumlarda yapılır: 1. Cumhuriyet savcısının talimatı ile: 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre, Cumhuriyet savcısı, maddi gerçeğin araştırılması için adli kolluk görevlileri aracılığıyla şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplamakla yükümlüdür. 2. Suçüstü hallerde: Delillerin kaybolma tehlikesi veya gecikmesinde sakınca bulunan durumlarda, polis olaya el koyarak delil toplayabilir. 3. Arama kararı ile: PVSK Ek m.6'ya göre, olay yerinin korunması ve delillerin tespiti için acil tedbirler polis tarafından alınabilir. Bu tedbirler kapsamında da fiziki inceleme yapılabilir.

CMK'ya göre istinaf bozma nedenleri şunlardır: 1. Mahkemenin kanuna aykırı oluşması. 2. Hakimin yasaklılığı veya reddi durumunun ileri sürülmesi ve kabul edilmesine rağmen hakimin hükme katılması. 3. Görev ve yetki sorunu. 4. Kanunen hazır bulunması gerekenlerin yokluğunda duruşma yapılması. 5. Duruşmalı verilen hükümde açıklık kuralının ihlali. 6. Yerel mahkeme kararının hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delillere dayanması. Ayrıca, CMK'nın 289. maddesinde belirtilen diğer kesin hukuka aykırılık halleri de bozma nedeni olarak kabul edilir.

CMK'da açılan bir davanın ne zaman biteceği, davanın kapsamına ve yapılacak işlemlerin durumuna göre değişiklik gösterebilir. Genel olarak, bir ceza davasının açılması için gerekli olan süre 6 ay aralığında olmaktadır. Dava, kovuşturma aşaması tamamlandıktan sonra, mahkemenin hükmü kesinleşirse ve bu karar temyiz edilmediği takdirde ya da temyiz edilmesine rağmen Yargıtay tarafından onanmazsa kesinleşir.

5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8/1 maddesi, bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce aleyhine temyiz yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 322. maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralarının uygulanmayacağını belirtir. Bu maddeye göre, bölge adliye mahkemelerine gönderilemeyecek kararlar için temyiz süreci, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun ilgili maddeleri dışında devam eder.