Atom

Elektronlar, düşük enerjili orbitalleri tercih eder. Aufbau ilkesi, temel durumda atomik orbitallerin artan enerji sırasına göre dolduğunu belirtir. Ayrıca, elektronlar yarı dolu veya tam dolu alt kabukları tercih eder. Elektronların orbitallere dağılımı, Pauli dışlama ilkesi, Hund'un maksimum çokluk kuralı ve diğer kuantum sayıları gibi faktörlere de bağlıdır.

Hayır, valens elektron ve valans orbital aynı şey değildir. Valens elektron, bir atomun en yüksek enerji düzeyinde bulunan elektronlardır. Valans orbital, elektronların bulunma ihtimalinin en yüksek olduğu hacimsel bölgedir. Valens elektronlar, valans orbitallerde bulunur, ancak bu iki terim aynı şeyi ifade etmez.

Atom yarıçapı, periyodik tabloda bir grupta yukarıdan aşağıya inildikçe artar. Bunun nedeni, daha fazla katman (enerji seviyesi) devreye girmesi ve elektronların çekirdekten daha uzakta bulunmasıdır.

Bileşiklerde atomlar, kimyasal formüllerle gösterilir. Kimyasal formüller üç ana türde olabilir: 1. Kaba (basit) formül: Bileşikteki atomların türünü ve en basit oranını gösterir. 2. Molekül (gerçek) formülü: Atomların türünü ve gerçek sayılarını belirtir. 3. Yapı (açık) formülü: Atomların bağlanma düzenini, yani birbirlerine nasıl bağlandıklarını gösterir. Örneğin, su (H₂O) molekülünde iki hidrojen (H) ve bir oksijen (O) atomu bulunur.

Oksijenin atom numarası 8'dir.

Tek atomlu gazlar (monatomik gazlar), atomları birbirine bağlı olmayan gazlardır. Standart sıcaklık ve basınç altında tek atomlu olan soygazlar şunlardır: helyum (He); neon (Ne); argon (Ar); kripton (Kr); ksenon (Xe); radon (Rn). Bütün elementler yeterince yükseltilmiş sıcaklılarda gaz halindeyken tek atomludur.

Protonun yükü pozitif (+1) elektrik yüküdür. Evrendeki bütün protonlar 1,6 x 10−19 değerinde pozitif yüke sahiptir.

Atomun genel özellikleriyle ilgili PDF dosyasına aşağıdaki kaynaklardan ulaşılabilir: avys.omu.edu.tr. adm.atauni.edu.tr. egitim.siirt.edu.tr. ogmmateryal.eba.gov.tr. Bu kaynaklar, atomun genel özellikleri ve yapısı hakkında detaylı bilgi içermektedir.

Bir orbitalde en fazla 2 elektron bulunabilir. Farklı orbitallerin maksimum elektron taşıma kapasiteleri şu şekildedir: s alt kabuğu: En fazla 2 elektron. p alt kabuğu: En fazla 6 elektron. d alt kabuğu: En fazla 10 elektron. f alt kabuğu: En fazla 14 elektron. g alt kabuğu: En fazla 18 elektron. Bu bilgiler, Pauli'nin dışlama ilkesiyle açıklanır; bir orbitalde bulunan iki elektronun spin kuantum sayıları farklı olmak zorundadır (+1/2 ve -1/2).

Neon (Ne) elementinin proton, nötron ve elektron sayıları: Proton sayısı: 10. Nötron sayısı: Yaklaşık 10 (atom kütlesi 20,01797 g/mol'dür). Elektron sayısı: 10. Neon, soy gazlar grubunda yer alır ve kimyasal bağlar oluşturmaz, bu nedenle değerliliği sıfırdır.

İyonlar, kararsız yapılarından kurtulmak ve kararlı hale gelebilmek için elektron alır veya verir. Atomlar, oktet kuralına uyarak son katmanlarını değerlik elektronlarıyla doldurur. Elektron alma: Son katmanında 6 veya daha az elektron bulunan atomlar, 8 elektron taşıma kapasitesine sahip bir katmana ulaşmak için elektron almayı tercih eder. Elektron verme: Son katmanında 1 veya 2 elektron bulunan atomlar, 6 veya daha fazla elektron almak yerine mevcut elektronlarını vermeyi tercih eder. Soygazlar, hazırda kararlı yapıda bulundukları için iyonlaşmaya ihtiyaç duymazlar.

Hayır, B (Bor) ve C (Karbon) atom numaraları aynı değildir. Bor'un atom numarası 5, karbonun atom numarası ise 6'dır.

1 karbon atomunun kütlesi 12,011 gramdır. Bu değer, karbonun atomik kütle birimi (akb) olarak da ifade edilir ve bu, karbon-12 izotopunun 12'de 1'ini temsil eder.

Atomların nötr olması, elektrik yüklerinin dengeli olması sayesinde mümkün olur. Protonların pozitif yükü ile elektronların negatif yükü birbirini dengelediğinde, atomun net elektrik yükü sıfır olur ve atom nötr hale gelir. Nötr atomlar, doğada en yaygın bulunan atom türlerindendir ve kimyasal reaksiyonlarda ilk olarak nötr atomlar etkileşir.

Karbon atomu altı proton ve altı elektron içerir.

Elementlerin ortalama atom ağırlığının tam sayı olmamasının nedeni, bu elementlerin doğal olarak iki veya daha fazla izotop karışımı olarak bulunmasıdır. İzotoplar, aynı proton sayısına sahip aynı elementin atomlarıdır, ancak farklı sayıda nötron içerirler. Örneğin, klor elementi (atom numarası 17) iki izotoptan oluşur: 35Cl ve 37Cl.

Hayır, atom ve hücre aynı şey değildir. Atom, maddenin en küçük yapı taşıdır.

Periyodik sistemde aynı grupta bulunan atomların elektronları, en dış elektron kabuklarında aynı sayıda elektrona sahip olacak şekilde sıralanır. Örneğin, halojen grubunun elemanlarının tümü bir elektron alarak elektron dizilimlerini soy gazlara benzetmeye çalışır ve bu nedenle oluşturdukları bileşiklerde -1 değerlik alırlar. Aynı gruptaki elementlerin benzer kimyasal özelliklere sahip olmasının nedeni de budur.

Sodyum (Na) atomu, dört farklı orbitalde elektron bulundurur: 1. 1s: 2 elektron. 2. 2s: 2 elektron. 3. 2p: 6 elektron. 4. 3s: 2 elektron. Toplamda, sodyum atomu 10 elektron içerir.

Nötr bir atom, elektron alarak veya elektron vererek yüklenebilir. Elektron alarak yükleme: Nötr bir atom, elektron aldığında negatif yükle yüklenir ve anyon olarak adlandırılır. Elektron vererek yükleme: Nötr bir atom, elektron verdiğinde pozitif yükle yüklenir ve katyon olarak adlandırılır. Bir atomun sahip olduğu yük, proton sayısından elektron sayısının çıkarılmasıyla hesaplanır. Örnek: Proton sayısı 17 ve elektron sayısı 15 olan bir atom, +2 yüklüdür ve nötr değildir. Proton sayısı 18 olan bir atom, elektron sayısı da 18 olduğunda nötr (yüksüz) bir atomdur.