Tsunami

2012 Tsunami ifadesi, farklı bağlamlarda çeşitli olayları ifade edebilir. Gerçek Olay: 2012 yılında Japonya'da meydana gelen deprem ve ardından gelen tsunami, 20 bin kadar kişinin ölümüne ve Fukuşima Daiçi Nükleer Santrali'nde reaktörlerin erimesine yol açmıştır. Kurgusal Felaket: "Worldwide Flooding" adlı kurgusal olayda, 2012 yılında küresel çapta devasa mega tsunamiler oluşur ve tüm gezegeni sular altında bırakır. Ayrıca, 2012 yapımı "The Impossible" (Kıyamet Günü) filmi, 2004 Hint Okyanusu tsunamisinde Tayland'da bir turist ailesinin yaşadığı yıkımı ve hayatta kalma mücadelesini anlatır.

Türkiye'de en büyük tsunami, 30 Ekim 2020 tarihinde meydana gelen 2020 Ege Denizi depremi sırasında yaşanmıştır. Türkiye'deki diğer önemli tsunamiler arasında 17 Ağustos 1999 İzmit depremi ve 10 Temmuz 1894 İstanbul depremi de bulunmaktadır. Türkiye çevresindeki denizlerde son 3000 yıl içinde kayda geçmiş en az 90 tsunami olduğu bilinmektedir.

İstanbul depremi sonrası tsunaminin ne zaman olacağına dair kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak, uzmanlar İstanbul'da olası bir deprem sonrası tsunami riskinin olduğunu belirtmektedir. Boğaziçi Üniversitesi Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi Müdür Yardımcısı Dr. Musavver Didem Cambaz, İstanbul'da depremden sonra tetiklenebilecek deniz altı heyelanından dolayı tsunami beklediklerini ifade etmiştir. Tsunami oluşumu, deprem sonrası deniz tabanının ani şekilde yer değiştirmesiyle gerçekleşir ve erken uyarı sistemleri sayesinde önceden fark edilebilir.

Ege'de bir yanardağ patlaması durumunda ortaya çıkabilecek bazı sonuçlar: Volkanik patlama: Atmosfere volkanik küller ve lavlar yayılır, taş ve volkan bombaları yeryüzüne fırlatılır. Tsunami: Patlama, dev dalgaların oluşmasına neden olabilir; bu dalgalar Yunanistan'ın diğer adalarını, Türkiye'nin Ege kıyılarını, özellikle Bodrum, Muğla ve Aydın gibi bölgeleri ciddi şekilde tehdit edebilir. Hava kirliliği: Duman bulutları, içinde kızgın su buharı, cam parçacıkları ve volkanik kül bulundurur ve rüzgarın yönüne göre geniş bir alanda tehlike oluşturabilir. Deprem: Patlama, 5 ile 7 arasında sarsıntılara yol açabilir. Yetkililer, bölgedeki sismik ve volkanik aktiviteleri yakından izlemekte ve olası bir patlamaya karşı hazırlıklı olmak için önlemler almaktadır.

Erdek Ocaklar'da tsunami olma olasılığı düşüktür. Balıkesir'in kıyı bölgeleri için tsunami riski, özellikle Marmara ve Ege Denizi'nde olası depremlere bağlı olarak değerlendirilmektedir. Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, 10 Ağustos 2025 tarihinde Balıkesir'de meydana gelen depremin ardından Türkiye kıyıları için tsunami riski bulunmadığını bildirmiştir. Ancak, tsunami riski sürekli olarak değişen bir durumdur ve yeni gelişmeler ışığında değerlendirilmelidir.

Evet, tsunami insanları sürükleyebilir. Özellikle dalgaya kapılan insanlar ve hayvanlar, dalganın okyanusa geri dönmesi nedeniyle kendilerini tonlarca suyun arasında bularak hayatlarını kaybedebilirler.

2004 Hint Okyanusu depremi ve tsunamisi, en büyük tsunami felaketi olarak kabul edilir.

Ege Denizi'nde Santorini Yanardağı'nın patlaması durumunda ortaya çıkabilecek bazı etkiler: Volkanik patlama: Volkanik küller ve lavlar atmosfere yayılır, taş ve volkan bombaları yeryüzüne fırlatılır. Tsunami riski: Patlama, dev dalgaların oluşmasına neden olabilir; bu dalgalar Yunanistan'ın diğer adalarını, Türkiye'nin Ege kıyılarını, özellikle Bodrum, Muğla ve Aydın gibi bölgeleri tehdit edebilir. Hava kirliliği: Volkanik kül ve duman bulutları, rüzgar yönüne göre geniş bir alanda hava kalitesini olumsuz etkileyebilir. Depremler: Patlama, bölgedeki sismik hareketliliği artırarak Türkiye kıyılarında depremlere yol açabilir. Tarım ve hayvancılık: Patlama, tarım alanlarında verim kaybına, hayvancılıkta ise sağlık sorunlarına neden olabilir. Hava trafiğinde aksamalar: Kül bulutları, hava trafiğinde ciddi aksamalara yol açabilir.

"Tsunami: Kıyamet Dalgaları" adlı belgesel dizisinin 1. sezonu 4 bölümden oluşmaktadır.

Seferihisar'da yaşanan tsunami, 30 Ekim 2020 tarihinde meydana gelen 6,6 büyüklüğündeki depremin ardından görülmüştür.

Kuşadası'nda olası bir tsunaminin kaç metre yükseklikte olacağına dair kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak, bazı uzmanlar tarafından yapılan değerlendirmelere göre: Doç. Dr. Ceyhun Özçelik, Kuşadası'nın 5 ve 10 metrelik deniz taşkınları risk bölgesinde yer aldığını belirtmiştir. Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki, en kötü senaryoda Kuşadası'nda 3 metrelik bir tsunami riskinin olduğunu ifade etmiştir. Boğaziçi Üniversitesi Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi Müdürü Doç. Dr. Doğan Kalafat, Güney Batı sahillerinde, Girit, Muğla, Gökova, Fethiye, Antalya civarında 3 metrenin üzerinde tsunami olma olasılığının olduğunu söylemiştir. Tsunami riski ve yüksekliği, deprem ve fay hatlarının durumuna göre değişiklik gösterebilir.

2011 Tōhoku depremi ve tsunamisi sonucunda 19.759 kişi hayatını kaybetti, 6.242 kişi yaralandı ve 2.553 kişi kayboldu.

Dev dalgalar, genellikle birkaç farklı nedenden dolayı oluşur: Kuvvetli rüzgarlar: Rüzgarın hızı, süresi ve esme mesafesi dalgaların büyüklüğünü etkiler. Depremler ve volkanik patlamalar: Bu olaylar, büyük su kütlelerinin aniden yer değiştirmesine neden olabilir. Zıt yönlü akıntılar: Akıntılar tarafından hızı kesilen dalgaların yüksekliği artabilir. Deniz tabanındaki ani sığlaşmalar: Dalgaların bu bölgelerde odaklanmasına sebep olabilir. Dalga-dalga etkileşimleri: İki dalga birleştiğinde dev dalgalar oluşabilir. Gökküredeki ani sıcaklık ve basınç değişimleri: Rüzgar oluşturarak veya su yüzeyine basınç uygulayarak dalga oluşmasına yol açabilir. Ayrıca, modülasyonel kararsızlık ve yapıcı girişim gibi fenomenler de dev dalga oluşumunda rol oynayabilir.

Denizdeki en yüksek dalgalar genellikle şu nedenlerle oluşur: Fırtına ve kasırgalar. Tsunamiler. Megatsunamiler. Dalgaların yüksekliği, rüzgarın hızı, süresi ve esme mesafesi gibi faktörlere bağlı olarak değişir.

Denizde büyük dalga görünce "dev dalga" veya "tsunami" terimleri kullanılabilir. Dev dalga: Denizcilik ve sörf dünyasında, normalden çok daha büyük ve yüksek, güçlü bir dalga olarak tanımlanır. Tsunami: Okyanus ya da denizlerin tabanında oluşan deprem, gök taşı düşmesi, yanardağ patlaması gibi tektonik olaylar sonucu denize geçen enerji nedeniyle oluşan uzun periyotlu deniz dalgalarıdır.

"Tsuma ni Damatte Sokubaikai ni Ikun ja Nakatta", 2023 yapımı bir OVA (Orijinal Video Animasyonu) olup, ilişki dinamiklerini ve güç mücadelelerini konu alır. Özeti şu şekilde: Kocanın Otaku Tutkusu: Koca, doujinshi ve cosplayerlara düşkün bir otakudur. Karının Keşfi: Kadın, kocasının gizli materyallerini bulur ve onlarla cinsel ilişkiye başlar. Komşu Çocuğu: Bir komşu çocuğu kapılarını çalar ve kadını bu halde görür. Hikaye, tipik bir NTR (eşin aldatılması) temasını işlerken, karakterlerin duygusal gelişimlerine de odaklanır.

Evet, dünyaya çarpan meteor tsunamiye neden olabilir. Örneğin, 3 milyar yıl önce Dünya'ya çarpan 40-60 km genişliğindeki S2 adlı göktaşı, dev bir tsunamiye yol açmıştır. Benzer şekilde, 66 milyon yıl önce Dünya'ya çarpan ve dinozorların yok olmasına yol açan göktaşı da büyük bir tsunamiye neden olmuştur.

Gebze Teknik Üniversitesi (GTÜ), tsunami konusunda şu çalışmaları yürütmektedir: Japonya'daki Sempozyum Katılımı: GTÜ öğretim üyeleri, 2024 yılında Japonya Yerbilimleri Birliği sempozyumuna katılarak, ATREPS-MARTEST Projesi kapsamında tsunami afetine karşı tehlike analizi ve hasar azaltma çalışmaları hakkında sunum yapmıştır. MARTEST Deprem Test ve Araştırma Merkezi: Proje kapsamında, Cumhurbaşkanlığı Strateji Geliştirme Dairesi desteğiyle MARTEST deprem test ve araştırma merkezi kurulacaktır. Ayrıca, GTÜ, 2022 yılında İstanbul Büyükçekmece'de gerçekleştirilen Türkiye'nin ilk Tsunami Tahliye Tatbikatına da katkı sağlamıştır.

Evet, Santorini'de tsunami riski bulunmaktadır. Uzmanlar, Santorini Adası'nda meydana gelebilecek büyük bir depremin Ege kıyılarında tsunamiye neden olabileceğini belirtmektedir. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), büyük bir deprem veya volkanik patlama durumunda oluşabilecek tsunaminin Muğla, İzmir ve Aydın kıyılarına en erken bir saat içinde ulaşabileceğini bildirmiştir. Ancak, uyarı verilmesinin tsunaminin kesin olarak gerçekleşeceği anlamına gelmediği unutulmamalıdır.

Tsunaminin oluşma ihtimali, belirli bir bölgede ve zamanda kesin olarak tahmin edilemez. Ancak, bazı istatistiksel veriler mevcuttur: Genel İhtimal: Tsunamiler her zaman, her mevsimde ve her hava koşulunda oluşabilir. Akdeniz İçin İhtimal: UNESCO'ya göre, önümüzdeki 30 yıl içinde Akdeniz'de bir metreden yüksek bir tsunami meydana gelme ihtimali neredeyse %100'dür. Tsunami oluşumu için deprem, büyük toprak kaymaları, güçlü volkanik aktiviteler, okyanuslarda kütlesel hareketlere neden olacak hava hareketleri, asteroit çarpmaları gibi büyük çaplı olaylar gereklidir.