Roket

Roketle ilk uçan kişi Lagari Hasan Çelebi'dir. Osmanlı bilgini olan Lagari Hasan Çelebi, 1632-33 yıllarında barutun itme gücüne dayalı tepki prensibini kullanarak icat ettiği 50 okka (64 kg) barutlu 7 fişekli basit bir hava roketiyle ilk kez havalanmayı başarmıştır.

İlk roket, MÖ 2. yüzyılda Çin'de, içine barut doldurulan bambu kamışlarından yapılan ve kısa sürede patlayarak ışık saçan kimyasal maddeler içeren havai fişeklerdir. Sonda roketi ise, 2023 yılında Savunma Sanayii Başkanlığı ve Roketsan iş birliğiyle geliştirilen ve İğneada'dan başarıyla fırlatılan, tüm kritik alt sistemleri yerli, milli ve özgün olarak Roketsan tarafından geliştirilen rokettir. Önemli roket bilim insanları: Bayramoğlu Ali Ağa: 1700'lü yılların ortasında, günümüzdeki roketlere benzer yeni bir ateşli silah icat etmiştir. Konstantin Tsiolkovsky: 1900'lü yılların başında, roketlerin uzayda seyahat etmek için kullanılabileceği fikrini ortaya atmıştır. Robert Goddard: 1926 yılında sıvı yakıtla çalışan ilk roketi fırlatmıştır. Wernher von Braun: V-2 adlı balistik füzeyi geliştirmiştir.

"Roket T6B" hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, 2025 yılı için bazı roket fırlatışları planlanmıştır: TEKNOFEST Roket Yarışması: A Grup yarışma kategorisinde atış yapmaya hak kazanan takımların duyurusu 18 Ağustos 2025'te yapılacaktır. Mikro Uydu Fırlatma Sistemi (MUFS): ROKETSAN, MUFS'un operasyonel versiyonunu 2025 yılında fırlatmayı planlamaktadır. Daha spesifik bir tarih için ilgili organizasyonun resmi duyurularını takip etmek gerekmektedir.

Roket yarışmalarında motor şartı bulunmaktadır. Yarışmaya katılan takımların, Yarışma Şartnamesi’nde belirtilmiş olan gereksinimleri karşılayacak bir roket motoru kullanması gerekmektedir. Örneğin, 2025 yılı Roket Yarışması'nda; Lise Kategorisi için L1050 model motor, Orta İrtifa Kategorisi için M2020 model motor, Yüksek İrtifa Kategorisi için N5800 model motor, Zorlu Görev Kategorisi için ise M1545 motor kullanılacaktır. Takımlar, motor ve motora dair herhangi bir alt bileşen için tasarım veya üretim yapamaz.

En basit roket yapımı için gerekli malzemeler: 1 adet plastik şişe (1,5 veya 2 litrelik); 1 adet mantar tıpa veya uygun bir kapak; Bisiklet pompası ve iğne ucu; Yapışkan bant; Kanatçıklar için karton veya plastik malzeme (isteğe bağlı). Adım adım basit roket yapımı: 1. Şişeyi hazırlayın: Plastik şişeyi temizleyin ve etiketlerini çıkarın. 2. Tıpayı hazırlayın: Mantar tıpanın ortasına, bisiklet pompasının iğne ucunun geçebileceği bir delik açın. 3. Kanatçıkları ekleyin: Roketin daha dengeli uçabilmesi için kanatçıklar ekleyebilirsiniz. 4. Su ekleyin: Şişenin üçte birini su ile doldurun. 5. Roketi fırlatın: Şişenin ağzına tıpayı sıkıca yerleştirin, bisiklet pompasının iğne ucunu tıpadaki deliğe takın, şişeyi yere dik bir şekilde yerleştirin ve pompa ile hava basıncı uygulayın. Roketi fırlatırken açık bir alan seçin ve etrafta kimsenin olmadığından emin olun.

En büyük roketin egzoz çapı hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, bazı roketlerin boyutları hakkında bilgi mevcuttur: SpaceX Falcon Heavy: 70 metre uzunluğunda. Delta 4 Heavy: 72 metre boyunda. Space Launch System (SLS) Block 2 - Cargo: 111,3 metre yüksekliğe ulaşabiliyor. Mighty Saturn 5: 110 metre uzunluğunda. Ares 1 Roketi: Yaklaşık 100 metre boyunda. Ill-fated N-1: 104 metre uzunluğunda.

Tilki roketinin kim tarafından yapıldığına dair bilgi bulunamadı. Ancak, Orta Çağ'da "roket kedi" olarak bilinen, patlayıcıların hayvanlara bağlandığı bir silahın, Franz Helm tarafından geliştirildiği bilinmektedir. Franz Helm, V. Albert, X. Ludovic ve İngiltere Kralı IV. William’ın ordularında asker olarak görev yapmıştır.

Silo, yani güvenli yapı, Amerikan hükümeti tarafından inşa ettirilmiştir. Roketin icadı ise farklı bir konudur. İlk basit roketler, MÖ 2. yüzyılda Çin'de havai fişek olarak kullanılmıştır.

Uzay mekiği ve uzay roketi arasındaki temel farklar şunlardır: Kullanım amacı ve sıklığı: Uzay mekiği, birçok kez kullanılabilir. Uzay roketi ise tek kullanımlıktır. İnsanlı olup olmama: Uzay mekiği insanlı bir uzay aracıdır. Uzay roketinde insanların yaşamını sürdürebileceği bir ortam yoktur. Maliyet: Uzay mekiklerinin kullanım sonrası bakımları pahalı olduğu için eski tip roketlerin maliyeti daha uygun olmuştur. Fonksiyonellik: Uzay mekikleri, yörüngede manevralar yapabilir ve laboratuvarlarında yer çekimi olmayan ortamda deneyler yapılabilir. Uzay roketleri, genellikle yük taşıma ve bilimsel araştırma için gönderilir.

"Silo IE roketi" hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, bazı güncel roket fırlatmaları hakkında bilgi mevcuttur: Starship Roketi: Elon Musk, Starship roketinin ilk fırlatma girişiminin ertelendiğini ve yeni tarihin birkaç gün içinde açıklanacağını belirtti. Çin Roketi: 29 Nisan 2021'de Çin'in uzay istasyonu için fırlatılan roketin gövdesi kontrolden çıkmış ve Hint Okyanusu'na düşmüştür. Eris Roketi: Avustralya'nın yerli üretim ilk yörünge roketi Eris, 30 Temmuz 2025'te test amacıyla fırlatılmış ancak 14 saniye sonra düşmüştür. Daha fazla bilgi için ilgili kurumların resmi duyurularını takip etmek gerekmektedir.

SpaceX'in uzaya gönderdiği bazı roketlerin isimleri şunlardır: Starship. Falcon 9. Falcon Heavy. Crew Dragon.

Web uydusunu uzaya gönderen roketin adı, kullanılan duruma göre değişiklik gösterebilir. Bazı örnekler: SpaceX Falcon 9: Türksat 6A haberleşme uydusu, SpaceX'in Falcon 9 roketiyle uzaya fırlatılmıştır. Crew Dragon: SpaceX, NASA ile işbirliği yaparak Crew Dragon adı verilen, mürettebat taşıyan özel kapsüller geliştirmiştir. Falcon 9: SpaceX, "NROL-57" adlı casus uydusunu da Falcon 9 roketiyle uzaya fırlatmıştır.

Bandırma Roket Kulübü'nün (daha sonra adı Bandırma Havacılık ve Uzay Araştırma Derneği olarak değiştirilmiştir) amacı, Türkiye'de uzay araştırmaları ve füze teknolojileri konusunda bilinç oluşturmak ve bu alanlarda çalışmalar yapmaktı. Kulüp, 1957 yılında Bandırmalı lise öğrencileri tarafından, özellikle SSCB'nin Sputnik-1 füzesinin uzaya gönderilmesinden sonra, bu alandaki gelişmelere ilgi duyarak kuruldu. Kulüp üyeleri, kısıtlı imkanlarla füze tasarlayıp test ettiler. Ancak, 1963'te Kirkor Divarcı'nın evinde çıkan yangın nedeniyle tüm projeler ve belgeler kül oldu ve çalışmalar sona erdi.

Türkiye'nin ilk roket atışı, 1959 yılında Bandırma Füze Kulübü tarafından gerçekleştirilmiştir. Türkiye'nin ilk başarılı roket denemesi ise 1962 yılında Kirkor Divarcı tarafından yapılan Marmara-1 füzesi ile gerçekleştirilmiştir.

N1 roketi dört kez fırlatılmıştır. Dört fırlatmanın tamamı da başarısızlıkla sonuçlanmıştır. N1 roketinin son fırlatılışı 23 Kasım 1972 tarihinde gerçekleşmiştir.

Atlas V roketi, Amerika Birleşik Devletleri menşeilidir. Üreticisi, Lockheed Martin şirketinin desteğiyle kurulan United Launch Alliance (ULA) adlı havacılık ve uzay mühendisliği şirketidir.

Roket paraşüt hesabı için aşağıdaki adımlar izlenebilir: 1. Roketin ağırlığının hesaplanması. FG = m g formülü kullanılır. FG, roketin ağırlığını; m, roketin toplam ağırlık kütlesini (kg cinsinden) ve g, yerçekimi ivmesini (9,81 m/s² olarak alınır) ifade eder. 2. Sürüklenme kuvvetinin hesaplanması. FD = 0,5 ρ Cd A v² formülü kullanılır. FD, sürüklenme kuvvetini; ρ, havanın özkütlesini (genellikle 1,22 kg/m³ olarak alınır); Cd, sürüklenme katsayısını (dairesel paraşütler için 0,8 alınır); A, paraşüt alanını ve v, roketin hızını ifade eder. 3. Paraşüt alanının hesaplanması. A = (2 m g) / (ρ Cd v²) formülü kullanılır. Bu formülde alan yerine daire formülü yazılır (A = π (D² / 4)). D, paraşüt çapını ifade eder. Paraşüt hesabı yaparken, paraşütün yapıldığı kumaşın hava geçirgenliği, dokumanın sıklığı veya paraşüte dolan havanın dikiş yerlerini aralamasının hesaplamaları etkileyebileceği unutulmamalıdır. Ayrıca, model roket paraşüt hesabı için modelroket.com ve ercankoclar.com gibi sitelerdeki hesaplayıcı ve yazılımlar da kullanılabilir.

Roketsan paraşütlü roketlerinin kaç km/s hız yaptığı bilgisine ulaşılamadı. Ancak, genel olarak model roketlerin terminal hızı, ağırlığa, sürükleme katsayısına, hava yoğunluğuna ve referans alanına bağlı olarak değişir. ROKETSAN'ın geliştirdiği Paraşütlü TR-122 Roketi, 5 m/s hızla yere çarpabilir. Daha fazla bilgi için Roketsan'ın resmi web sitesi veya ilgili savunma sanayi haberleri incelenebilir.

Roketlerle ilgili slayt hazırlamak için aşağıdaki kaynaklar kullanılabilir: Pikbest sitesinde roket temalı PowerPoint şablonları bulunmaktadır. TemplateMonster sitesinde Google Slaytlar için roket sunum şablonu mevcuttur. Ayrıca, Prezi ve YouTube gibi platformlarda roketlerin çalışma prensibi ve özellikleri hakkında sunumlar ve videolar bulunabilir. Slayt hazırlarken, roketlerin momentum prensibine göre çalıştığı ve kimyasal bir tepkime ile hareket ettiği gibi temel bilgiler eklenebilir.

Starship roketinin ilk uçuş testinde, kalkıştan yaklaşık 39 kilometre irtifaya ulaştığı belirtilmiştir. Ancak, Starship aracı ve Super Heavy güçlendiricisi amaçlanan sıçrama iniş noktasına ulaşamamıştır. Starship'in daha önceki test uçuşlarında da farklı irtifalara ulaştığı kaydedilmiştir: SN8 prototipi, 12,5 kilometre irtifaya ulaşmıştır. SN9 ve SN10 prototipleri, iniş sırasında patlayarak imha olmuştur. SN11 prototipi, inişten kısa bir süre önce uçuşun ortasında imha edilmiştir.