Yapay zekadan makale özeti
- Kısa
- Ayrıntılı
- Bu video, ağ teknolojileri eğitim serisi kapsamında STP (Spanning Tree Protocol) protokolünü detaylı şekilde anlatan bir eğitim içeriğidir.
- Video, ağlardaki yedek yolların sağladığı avantajlar ve bununla beraber ortaya çıkan loop, MAC adresi tutarsızlığı, multiple frame copy ve broadcast storm gibi sorunları açıklayarak başlıyor. Ardından 1985 yılında Radia Perlman tarafından geliştirilen STP protokolünün çalışma prensiplerini, root bridge belirleme, cost hesaplama ve port rollerini anlatıyor. Ayrıca STP'nin farklı versiyonlarını (STP, RSTP, MSTP) karşılaştırarak, port durumlarını (blocking, listening, learning, forwarding) ve Cisco cihazlarda kullanılan portfast, bpduguard gibi özelliklerin yapılandırılması gösteriliyor.
- Video, Cisco cihazlarda STP'nin varsayılan olarak PVST+ olarak aktif olduğu bilgisini de içermekte ve bir sonraki bölümde devam edeceğini belirterek sona eriyor.
- 00:06STP (Spanning Tree Protocol) ve Yedek Yollar
- STP (Spanning Tree Protocol), switchlerden oluşan ağlarda yedek yolların bulunması sayesinde kesintisiz iletişim kurulmasına olanak sağlar.
- Yedek yollar, ağ üzerindeki bağlantıların veya cihazların sorunları durumunda diğer bağlantı üzerinden iletişim devam etmesini sağlar.
- Fakat bu yedeklilik, loop, MAC adresi veritabanı tutarsızlığı, multiple frame copy ve broadcast storm gibi sorunları beraberinde getirir.
- 01:02Loop Sorunları ve STP Çözümü
- Aynı network'te bulunan cihazların MAC adresleri üzerinden haberleşmesi durumunda, MAC adresi bilinmeyen bir cihazla iletişim kurmak için switchler arasında sorgu yapar ve kısır döngü oluşabilir.
- ARP ve DCP gibi broadcast frame'lerin TTL (time to live) değeri olmadığından, bu paketler ağ üzerinde sonsuza kadar gönderilmeye devam eder.
- Bu sorunları ortadan kaldırmak için 1985 yılında Radia Perman tarafından STP protokolü geliştirilmiştir.
- 02:42STP Protokolünün Çalışma Prensibi
- STP, 802.1D ile tanımlanmış açık bir standarttır ve yedek yollardan birini keserek (bloklayarak) network'te loop oluşumunu engeller.
- Ağ üzerindeki aktif yol üzerinde bir sorun meydana gelirse, BPDU (Bridge Protocol Data Unit) paketleri vasıtasıyla hızlı bir şekilde algılanır ve bloklanan port tekrar aktif hale getirilir.
- Cisco switch'lerde STP'nin PVRST+ versiyonu varsayılan olarak aktif gelir ve hiçbir konfigürasyon yapılmazsa bile portların birinin bloklandığını görebilirsiniz.
- 03:52STP'nin Çalışma Algoritması
- STP, loop oluşumunu engellemek için bir portu bloklamak için bir algoritma kullanır.
- Bu algoritma öncelikle root bridge (köprü cihazı) belirler ve ardından diğer cihazlardan bu cihaza giden yolların "cost" (maliyet) hesabı yapar.
- Cost hesabına göre portların rolleri belirlenir.
- 04:20Root Bridge Belirleme
- STP çalıştırılan network'teki bütün switchler birbirleriyle 2 saniyede bir BPDU frame'leri göndererek haberleşirler.
- BPDU frame'lerinin içerisinde bridge ID ve root ID değerleri bulunur.
- Tüm switch'ler arasında BPDU gönderim tamamlandıktan sonra en düşük bridge ID değerine sahip cihaz root bridge olarak seçilir.
- 04:46Bridge ID Yapısı ve Priority Değeri
- Bridge ID içerisinde bridge priority değeri ve MAC adresi bulunur.
- Cisco cihazlarda bridge priority değeri varsayılan olarak 32768 olarak gelir, ancak bu değer manipüle edilerek root bridge değiştirilebilir.
- Priority değeri 4096'ın katları olacak şekilde değiştirilebilir (4096, 8192 gibi), 10 veya 10000 gibi değerler verilemez.
- 06:53Cost Değeri ve Port Rolleri
- Root bridge belirlendikten sonra her switch root bridge'e giden en kısa yolu bulmaya çalışır ve bu hesaplanırken cost değeri göz önünde bulundurulur.
- Cost değeri switchler arasındaki bağlantının hızlarıdır (100 Mbps bağlantılar için 19, 1 Gbps bağlantılar için 4, 10 Gbps bağlantılar için 2).
- Cost değeri hesaplandıktan sonra bu değere göre switch portlarının rolleri belirlenir.
- 08:26Port Rollerinin Belirlenmesi
- Root port: root bridge'e en yakın olan portlardır ve her switch için bir tane root port seçilir.
- Designated port: her trak bağlantı için bir tane designated port seçilir ve root port olarak seçilmeyen portlar designated port olarak seçilebilir.
- Alternate ve Backup port: bir cihazın alternated ve backup porta sahip olabilmesi için o cihazın root bridge olmaması gerekir ve bu portlar kısır döngüleri önlemek için engellenir.
- 10:20STP ve Port Durumları
- Root ve designated portlar üzerinden data iletimi yapılır, ancak alternated, backup veya backup portlar ile alakalı herhangi bir değişikliğe sebep olmazlar.
- STP (Spanning Tree Protocol) ilk geliştirilen 802.1D standardıdır ve toparlanma işlemi sırasında network üzerinde veri iletimi tamamen durur.
- STP'de toparlanma işlemi yavaş bir şekilde gerçekleşir ve kaynak ihtiyacı yüksek olmasına rağmen, her VLAN için ayrı bir STP oluşturulur (PVST+).
- 11:34STP Çeşitleri
- RSTP (Rapid Spanning Tree Protocol) klasik STP'ye nazaran daha hızlı toparlanır, ancak daha fazla kaynak tüketir.
- RSTP'de filter, rootguard ve loopguard gibi özellikler sunulmuştur.
- MSTP (Multiple Spanning Tree Protocol) 802.1w standardıdır ve her çoklu VLAN için bir STP oluşturur.
- 12:21STP Port Durumları
- Switch portları STP çalıştırılmasıyla beraber disable, blocking, listening, learning ve forwarding olmak üzere beş farklı durumda bulunabilir.
- Portlar bloklu durumdan iletim durumuna yaklaşık 50 saniye gibi bir sürede geçmektedir.
- Cisco'da portfast özelliği, sunucu ve bilgisayar gibi hostlar için portun direkt iletim durumuna geçmesini sağlar, ancak bu özellik trunk modda çalışan portlarda çalışamaz.
- 14:15Portfast ve BPDUGuard
- Portfast özelliği aktif edilen bir portta switch bağlandığında network üzerinde loop olmaması için BPDUGuard özelliği geliştirilmiştir.
- BPDUGuard özelliği, portta BPDU (Bridge Protocol Data Unit) alındığında portu otomatik olarak kapatır.
- BPDUGuard özelliği "spanning-tree bpduguard enable" komutu ile aktif edilir.