• Buradasın

    Pehlivanlı'da asırlık su değirmeni hâlâ çalışıyor

  • Pehlivanlı'da Dededen Toruna Asırlık Su Değirmeni Hâlâ Dönüyor Erzurum’un Tortum ilçesine bağlı Pehlivanlı Mahallesi (eski adıyla Serdebe)deki asırlık su değirmeni, zamana meydan okurcasına hâlâ dönüyor. 
    1
    26 Kasım
    Erzurum’un dört bir yanından getirilen buğday ve mısırlar, hâlâ aynı su gücüyle çalışan değirmende özenle öğütülüyor. 
    2
    26 Kasım
    1980'li yıllarda geçirdiği trafik kazası sonrasında fiziksel zorluklar yaşamasına karşın Koçak, değirmeni yaşatma kararlılığından ödün vermedi. 
    3
    26 Kasım
    Ali Koçak, değirmenin bulunduğu alanda ayrıca alabalık tesisi işletiyor. 
    4
    26 Kasım
    Su gücüyle çalışan değirmen, Pehlivanlı Mahallesi’nde geçmişle bugünü buluşturuyor; bir yandan tarihe tanıklık ederken, diğer yandan gelenekleri yaşatmaya devam ediyor. 
    5
    26 Kasım

    Diğer konular

    İçerik konuları

  • Yanıt bulun

    Yazeka

    Arama sonuçlarına göre oluşturuldu

    Pehlivanlı Mahallesi'nin tarihi hakkında şunlar bilinmektedir:
    • Mahallenin eski adı 1829 yılı kayıtlarında Vxig (Ermenice), 1557 ve 1928 yılı kayıtlarında Vıhik, 1946 yılı kayıtlarında ise Vihik olarak geçmektedir 3.
    • 1988 yılında belediye statüsü kazanmıştır 13.
    • 1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm belde ve köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır 13. Bu belde de Tortum Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur 3.
    Pehlivanlı'nın belde iken Camii, Derekapı, Mollanebi ve Şeyhefendi isimli 4 mahallesi vardı 13. 2012 yılı öncesi Pehlivanlı'nın nüfusu bu 4 mahallenin toplam nüfusu olarak kayıtlara geçmiştir 3.
    Ayrıca, Erzurum’un Tortum ilçesine bağlı Pehlivanlı Mahallesi’nde (eski adıyla Serdebe) bulunan asırlık su değirmeni, zamana meydan okurcasına dönmeye devam etmektedir 5.
    5 kaynak
    Ali Koçak, 1970'li yıllarda Türkiye'yi uluslararası güreş turnuvalarında temsil etmiş önemli bir milli güreşçidir 2.
    Güreşe 16 yaşında Erzurum Yolspor'da başlayan Koçak, Kıbrıs Barış Harekatı döneminde Kıbrıs'ta vatani görevini yaptıktan sonra yurt dışında çeşitli kulüplerde güreş hayatına devam etmiştir 12.
    1978'de 10 ülkenin katılımıyla düzenlenen Yaşar Doğu Turnuvası'nda ikincilik, 1979'da Polonya'da düzenlenen Poznan Güreş Turnuvası'nda ise şampiyonluk madalyası kazanmıştır 2.
    Güreş kariyerinde başarılar elde ederken, 1982 yılında geçirdiği trafik kazası sonucu belden aşağısı felç olmuş ve yürüme yeteneğini kaybetmiştir 12.
    5 kaynak
    Erzurum'da bulunan bazı tarihi değirmenler:
    • Kırkdeğirmenler Suyu üzerindeki değirmenler 35. Palandökenlerin güney batısından başlayan sularla beslenen bu değirmenler, "Kırkdeğirmenler" olarak anılırdı 4. 19. yüzyılın ilk yarısında bu dere üzerinde 30 civarında değirmen bulunmaktaydı 5.
    • Pazarbaşı Değirmeni 5. 17. yüzyılın ilk yarısında Erzurum'a gelen Evliya Çelebi, Erzurum'un mesire yerleri arasında Pazarbaşı Değirmeni'ni zikretmiştir 5.
    • Abdurrahmangazi Zaviyesi'ne ait değirmen 5. 1540 tarihli Erzurum Tapu Defteri'nde, Gez Mahallesi'nin altında, Et Kombinası olarak kullanılan bölgede yer alan üç taşlı bir değirmen olarak bahsedilmektedir 5.
    Ayrıca, Erzurum'un Tortum ilçesine bağlı Pehlivanlı Mahallesi'nde bulunan ve Ali Koçak'ın işlettiği asırlık su değirmeni de tarihi bir öneme sahiptir 12.
    5 kaynak
    Ali Koçak'ın değirmeni yaşatma hikayesi, 1980'li yıllarda geçirdiği trafik kazası sonrası engelli kalmasına rağmen azmini kaybetmemesiyle başlamıştır 1.
    Ali Koçak, dedesinden babasına, babasından da kendisine miras kalan su değirmenine sahip çıkarak, geleneksel yöntemlerle yapılan üretimin hem lezzeti hem de doğallığıyla ilgi görmesini sağlamıştır 1.
    5 kaynak
    Su gücüyle çalışan değirmenlerin çalışma prensibi, suyun akışının döner bir tekerleği harekete geçirmesi ve bu hareketin tahıl öğütme gibi işlemleri gerçekleştiren taşlara veya mekanizmalara iletilmesi temeline dayanır 234.
    Çalışma adımları:
    1. Su girişi: Dere veya kanaldan gelen su, değirmenin çarkını döndüren su oluğuna yönlendirilir 25.
    2. Çarkın dönmesi: Suyun çarka vurmasıyla değirmen çarkı dönmeye başlar 25.
    3. Mekanik enerji: Dönen çark, bağlı olduğu mili hareket ettirerek mekanik enerji üretir 5.
    4. Tahıl öğütme: Bu mekanik enerji, değirmen taşlarına iletilir ve taşlar arasında tahıllar öğütülür 45.
    Su değirmenleri, tarih boyunca gıda üretiminde önemli bir rol oynamış ve birçok topluluk için ekonomik bir kaynak olmuştur 4.
    5 kaynak