• Buradasın

    Zeytin ağaçları nasıl taşınır?

  • poster
    poster
    poster
    poster
    poster
    poster
    poster
    poster
    poster
    poster
    TBMM gündemine 13 Haziran Cuma günü gelen 3213 sayılı Maden Kanunu'nda yapılması öngörülen geçici düzenlemeler kapsamında, sınırlı sayıdaki maden sahasında rezerv alanlarında yer alan zeytin ağaçlarının taşınabilmesi planlanıyor. 
    1
    18 Haziran
    Konuyla ilgili kamuoyunda oluşan tartışmalara açıklık getiren Ankara Üniversitesi Gıda Güvenliği Enstitüsü Müdürü ve Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mücahit Taha Özkaya, zeytin ağaçlarının doğru yöntemlerle ve uygun zamanda taşınmasının mümkün olduğunu belirtti. 
    2
    18 Haziran
    Kış aylarının en uygun dönem olduğunu vurgulayan Özkaya, “Toprak altında yumru oluşturmuş ağaçlar dört bir yandan hendek açılarak çıkarılabilir. Yeni yerin iklimi ve toprak yapısı uygunsa, ağaç kolayca tutunur” dedi. 
    3
    18 Haziran
    Dünyada ve Türkiye'de zeytin ağaçlarının taşınmasıyla ilgili birçok güzel örnek olduğunu belirten Prof. Özkaya, zeytin ağaçlarının oluşturduğu yumru ile yangınlardan bile kurtulabildiğini uygun koşullarda taşınan zeytin ağaçlarının zarar görmeden birkaç sene içinde eski verimine ulaşabileceğini söyledi. 
    4
    18 Haziran
    Zeytin ağaçlarının kuraklığa ve suya bağımlılığa karşı daha dirençli kalabilmesi için aşırı sulamadan kaçınılması gerektiğini hatırlatan Özkaya, Ağaç çok suya alışırsa daha narin hale gelir. O yüzden sulamaya dikkat edilmeli diye ekledi. 
    5
    18 Haziran
      karsmanset.com1
      cnnturk.com2
      cumhuriyet.com.tr3
      batmancagdas.com4
      cnnturk.com5

    Diğer konular

    Prof. Dr. Özkaya: Zeytinlikler zarar görmeden taşınabilir
    hurriyet.com.tr18 Haziran
    Prof. Dr. Özkaya: Zeytinlikler zarar görmeden taşınabilir
    milliyet.com.tr18 Haziran

    İçerik konuları

    Madrid
    TBMM

  • Yanıt bulun

    Yazeka

    Arama sonuçlarına göre oluşturuldu

    Zeytin ağaçlarının taşınması için en uygun zaman, kış aylarıdır 1. Ağaç uyku dönemindeyken, toprak altında yumru oluşturmuşsa bu yumru, dört bir yanından hendekler açılarak çıkarılabilir 1.
    Ayrıca, zeytin ağaçlarının taşınması için en uygun zaman, sonbahar veya erken ilkbahar dönemleridir 4.
    Zeytin ağaçlarının taşınması için en uygun zaman, ağacın yaşı, sağlığı ve yeni ortam koşullarına bağlı olarak değişiklik gösterebilir 4.
    Zeytin ağaçlarının taşınması işlemi, profesyonel ekip ve ekipman gerektirdiğinden ve maliyet açısından zorluklar yaratabileceğinden, bu süreçte dikkatli bir planlama yapılması önerilir 4.
    5 kaynak
    Maden Kanunu'nda zeytin ağaçlarıyla ilgili yapılan düzenlemeler şunlardır:
    • Zeytin ağaçlarının taşınması 13. Zeytinlik olarak kayıtlı veya fiili olarak üzerinde zeytinlik bulunan alanlarda madencilik faaliyeti yürüten şirketler, faaliyet yürütülecek kısımdaki zeytin ağaçlarını, maden sahalarının bulunduğu il ve ilçe sınırlarına öncelik vermek suretiyle taşıyabilir 13.
    • Zeytin sahası tesisi 15. Zeytin ağaçlarının taşınmasının mümkün olmadığı durumlarda, ilgili sahada madencilik faaliyetleri yürütülmesine ve bu faaliyetlere ilişkin geçici tesisler inşa edilmesine kamu yararı dikkate alınarak bakanlıkça izin verilebilir 15.
    • Rehabilitasyon bedeli 14. Zeytinlik alanlarda madencilik faaliyeti yürütülen her yıl için, bu sahaların rehabilitasyon çalışmalarını temin etmek üzere ruhsat sahibinden işletme ruhsat bedeli kadar ayrıca tahsilat yapılır 14.
    • Eş değer zeytinlik 35. Şirketlerin tesis etmek zorunda oldukları zeytin sahaları, taşınan ve taşınamayan zeytin ağacı sayısının en az iki katı zeytin ağacından oluşur 35.
    Bu düzenlemeler, 19 Temmuz 2025 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda kabul edilen "Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" ile yasalaşmıştır 35.
    5 kaynak
    Dünyada zeytin ağaçlarının taşınma örneklerinden bazıları şunlardır:
    • İspanya, Madrid 2. Bir bankanın Madrid'in güneyinde kurduğu finans merkezi çevresinde kullanılan tüm ağaçlar, dünyanın çeşitli yerlerinden getirilip oraya dikilen yaşlı zeytin ağaçlarıdır 2.
    • İtalya, Puglia 34. Trans Adriyatik Boru Hattı (TAP) adlı gaz projesi nedeniyle bölgedeki birçok ağaç kesilmek istenmiş, daha sonra yerel halkın itirazları üzerine taşınma kararı alınmıştır 4. Boru hattı güzergahından 2017'de taşınan ve Masseria del Capitano'daki gölgeliklerde bakımı yapılan bakteriye dirençli zeytin ağaçları, 2023'te GPS ile tespit edilen eski konumlarına yeniden dikilmiştir 4.
    • Türkiye, Göbeklitepe 4. UNESCO Dünya Mirası Alanı olan Göbeklitepe'de, zeytin ağaçları altlarındaki 12 bin yıllık tarihi eserleri korumak için taşınmıştır 4. Sökülen ağaçlar Şanlıurfa ve Birecik'te belirlenen alanlara yeniden dikilmiştir 4.
    Ayrıca, 2016 yılında İspanya’nın Andalucia bölgesinde A 49 otoyolu genişletme çalışmaları kapsamında 1200 yıllık zeytin ağacı sökülerek taşınmış, ancak nakilden 2 yıl sonra ağaçların yarısı kurumuştur 3. 2019 yılında Yunanistan’ın Kalamata bölgesinde altın madeni için 350 Koroneiki zeytin ağacı taşınmış, hayatta kalan ağaçların zeytinlerinde %40 yağ oranı düşüşü ve acılaşma tespit edilmiştir 3.
    Zeytin ağacı taşımalarının yarattığı olumsuz sonuçlar karşısında dünya harekete geçmiştir: Portekiz, 2021’de zeytin ağacı naklini ekolojik suç kabul eden yasa çıkarmıştır 13. Tunus, asırlık zeytinliklerin bulunduğu alanları Milli Yaşayan Anıt statüsüne almış ve taşımayı yasaklamıştır 3. FAO, zeytin ağacı naklinin yetişkin ağaçlar için intihar eylemi olduğu uyarısında bulunmuştur (2023 Sürdürülebilir Tarım Raporu) 3.
    5 kaynak
    Zeytin ağaçlarının taşınması için şu adımlar izlenir:
    1. Köklerin korunması: Ağaç, kökleriyle birlikte yaklaşık bir metre çapında bir toprak yumağıyla kazılır 35.
    2. Doğru zamanın seçilmesi: Ağaç, uykuda olduğu sonbahar veya erken ilkbahar dönemlerinde taşınır 25.
    3. Sulama: Taşıma öncesi ve sonrası sulama yapılır 25.
    4. Uygun koşulların sağlanması: Ağaç, yeni yerine aynı derinlikte ve uygun toprak koşullarında dikilir 35.
    Dikkat edilmesi gerekenler:
    • Yaşlı ağaçlar: Kök sistemleri karmaşık olduğu için taşınmaları daha zordur 23.
    • İklim ve toprak uyumu: Yeni yerin iklimi ve toprağı, ağacın tutunabilmesi için uygun olmalıdır 25.
    • Profesyonel yardım: Taşıma işlemi, profesyonel ekipler ve özel ekipmanlar gerektirir 25.
    Başarı oranı, ağacın yaşı, sağlığı ve yeni ortam koşullarına bağlı olarak %80-90 arasında değişir 35.
    5 kaynak
    Prof. Dr. Mücahit Taha Özkaya, zeytin ağaçlarının doğru tekniklerle, zarar görmeden taşınabileceğini savunmaktadır 12.
    Özkaya'nın görüşleri şu şekildedir:
    • En uygun taşıma zamanı: Zeytin ağaçları, uyku döneminde oldukları kış aylarında taşınmalıdır 12.
    • Yumru faktörü: Zeytin ağacının köklerinde oluşan yumru, onun "ölümsüzlük kaynağı"dır ve bu yumru zarar görmediği sürece ağaç yeniden filiz verir 12.
    • Madrid örneği: İspanya'da bir finans merkezinin çevresine, dünyanın çeşitli yerlerinden getirilen yaşlı zeytin ağaçları örnek olarak gösterilebilir 12.
    • Doğal saksı yöntemi: Toprağın yetersiz olduğu durumlarda, geniş yumrulu ağaçlar için özel toprak karışımıyla doldurulmuş derin çukurlar açılmalıdır 12.
    • Sulama uyarısı: Aşırı sulama zeytin ağaçlarını zayıflatır, kontrollü sulama önerilir 12.
    Ancak, Prof. Dr. Özkaya'nın Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nde doçent olduğu dönemde bir maden şirketi için parayla rapor hazırladığı iddia edilmiştir 35.
    5 kaynak