• Buradasın

    Karahantepe'de amfi tiyatroyu andıran Neolitik mimari yapı ortaya çıkarıldı

  • EŞBER AYAYDIN - Şanlıurfa'daki Karahantepe Ören Yeri'nde, ritüel amaçlı kullanılan ve amfi tiyatroyu andıran Neolitik mimari yapı gün yüzüne çıkarıldı. 
    1
    26 Kasım
    Yerleşimin Milattan Önce (MÖ) 9400’lerde başladığı değerlendiriliyor. 
    2
    26 Kasım
    Kazı ekibinin detaylandırdığı bulguların, bölgedeki yerleşim kültürünün sosyal ve ritüel yaşamına dair önemli ipuçları sunduğu belirtildi. 
    3
    26 Kasım
    Karul, kazı alanında üç farklı yerleşim evresi tespit ettiklerini, ilk evrede yuvarlak planlı, ikinci evrede köşeleri yuvarlatılmış dörtgen, son evrede ise gerçek köşeli yapıların görüldüğünü ve her dönemde hem kamusal hem de konut amaçlı yapıların bulunduğunu anlattı. 
    4
    26 Kasım
    Karul, alanın, restorasyonunun tamamlanması ve dikilitaşların ayağa kaldırılmasıyla daha tanımlı bir halde görüleceğini dile getirdi. 
    5
    26 Kasım

    Diğer konular

    X'teki tartışmalar

    TRT HABER
    TRT HABER
    @trthaber
    🗿Karahantepe’de yürütülen kazılarda, ritüel amaçlı kullanılan ve amfi tiyatroyu andıran Neolitik mimari yapı gün yüzüne çıkarıldı.
    x.com26 Kasım
  • Yanıt bulun

    Yazeka

    Arama sonuçlarına göre oluşturuldu

    Şanlıurfa'daki diğer önemli arkeolojik alanlar şunlardır:
    • Göbeklitepe: Dünyanın bilinen en eski tapınağı olarak kabul edilir ve UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alır 245.
    • Soğmatar Antik Kenti: Ay ve gezegen tanrılarına adanmış önemli bir kült merkezi olarak bilinir 234.
    • Bazda Mağaraları: Antik dönemde taş ocağı olarak kullanılmıştır 234.
    • Harran Ören Yeri: Bilim ve kültür merkezi olarak bilinir, tarihi Harran evleri ile dikkat çeker 245.
    • Şanlıurfa Arkeoloji ve Mozaik Müzesi: Paleolitik çağdan Osmanlı dönemine kadar geniş bir koleksiyona sahiptir 45.
    • Haleplibahçe Mozaik Müzesi: Roma villalarına ait mozaiklerin sergilendiği bir müzedir 5.
    • Urfa Adamı Heykeli: MÖ 9000 yılına tarihlenen ve Şanlıurfa Müzesi'nde sergilenen bir heykeldir 5.
    5 kaynak
    Neolitik dönemde ritüellerin önemi şu şekilde açıklanabilir:
    • İnanç ve Toplumsal Bağ: Ritüeller, toplulukların ortak inanç sistemlerini güçlendirdi ve sosyal hafızayı korudu 3. Sanat ve ritüel objeler, inançların ve kutsal bilgilerin nesiller boyu aktarılmasını sağladı 3.
    • Zaman ve Yaşam Döngüsü: Ritüellerde kullanılan bazı nesneler, zaman ve yaşam döngüsüyle bağlantılı sembolik anlamlar taşıdı 2. Örneğin, öğütme taşları, kadınların yaşam döngüsünü ve doğa ile yerleşimlerin sürekliliğini temsil ediyordu 2.
    • Kültürel ve Sosyal Gelişim: Ritüeller, sosyal hiyerarşiyi ifade eden sembollerle topluluğun yapısını ve değerlerini yansıttı 3. Ayrıca, Neolitik dönemde hayvan taşımacılığı gibi ritüeller, sosyal bağları ve organizasyonel karmaşıklığı güçlendirdi 5.
    • Anıtsal Yapılar: Ritüel ve inanç sistemleri, anıtsal yapıların inşasına ve ölülerin gömülmesine yol açtı 4. Örneğin, Göbeklitepe gibi yerler, bu dönemin dinsel ve kültürel zenginliklerini gözler önüne serdi 4.
    5 kaynak
    Karahantepe'deki dikilitaşların sembolik anlamlarından bazıları şunlardır:
    • İnsan sembolü: Uzun süredir T biçimli dikilitaşların insanı sembolize ettiği düşünülmektedir 123. Yeni bulunan insan yüzlü dikilitaş, bu taşların ilk kez yüz hatlarıyla birlikte insan figürünü doğrudan betimlediğini ortaya koymuştur 12.
    • Mimari ve sembolik işlev: Konutların içine yerleştirilen dikilitaşların, hem mimari hem de sembolik bir işlev taşıdığı ifade edilmiştir 23.
    • İnanç sistemi ve insanın evrendeki yeri: T biçimli dikilitaşların, kutsal mekânların sembolik öğeleri ve inanç sistemini yansıttığı düşünülmektedir 5.
    T biçimli dikilitaşların çatı taşıyıcısı olmanın ötesinde, dönemin inanç sistemini ve insanın evrendeki yerini anlama çabasını yansıttığı ortaya konmuştur 5.
    Bu sembolik anlamlar, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen Taş Tepeler Projesi kapsamında yapılan kazılarla ortaya çıkarılmıştır 25.
    5 kaynak
    Karahantepe kazılarının tarihçesi şu şekildedir:
    • Keşif: Karahantepe, ilk kez 1997 yılında Prof. Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığında yürütülen Doğu ve Güneydoğu Anadolu İlleri Kültür Envanteri Projesi çalışmaları kapsamında, Prof. Dr. Bahattin Çelik tarafından keşfedildi 15.
    • Kazıların Başlaması: Kazı çalışmalarına ancak 2019 yılında başlandı 13.
    • Ören Yeri Statüsü: 2022 yılında "ören yeri" statüsüne alındı 3.
    • Güncel Durum: Kazılar, Taş Tepeler Projesi kapsamında Prof. Dr. Necmi Karul başkanlığında devam etmektedir 34.
    Karahantepe'nin tarihinin yaklaşık 12 bin yıllık olduğu düşünülmektedir 5.
    5 kaynak
    Karahantepe'deki bazı diğer arkeolojik bulgular şunlardır:
    • T biçimli dikilitaşlar ve heykeller 12. Bu dikilitaşlar, kireçtaşından yontulmuş olup, çeşitli hayvan kabartmaları ve insan figürleri içerir 12.
    • Kulübeler 12. Yerleşimin günlük yaşam alanlarını oluşturan küçük kulübeler 12.
    • Besinle ilgili bulgular 1. Tahılların evcilleştirildiğini ve ilk ekmeklerin burada üretildiğini kanıtlayan kalıntılar 12.
    • İnsan yüzlü dikilitaş 3. Karahantepe'de son yapılan kazı çalışmalarında ortaya çıkan ve soyut düşünce ile estetik gibi kavramlarda ortak bir dil kullanıldığını gösteren bir bulgu 3.
    • Sembolik dizilim 5. Kırmızı steril toprakla mühürlenmiş kaplar, tabaklar, taş oyma hayvan figürleri, boncuklar ve taş asaların yanı sıra hayvan kemiklerinin sembolik bir dizilimle etrafı çevrelediği bir düzen 5.
    Kazılar devam etmekte olup, yeni bulguların ortaya çıkması beklenmektedir.
    5 kaynak