• Buradasın

    Türkiye'de yeni anayasa gerekliliği

  • Türkiye gazetesi yazarı Atilla Yayla, “Türkiye’nin yeni bir anayasaya ihtiyacı var mı?” başlıklı bir yazı yazdı.yeniasya.com.tr’te aç
  • Yanıt bulun

    Yazeka

    Arama sonuçlarına göre oluşturuldu

    Yeni anayasa için sunulan bazı öneriler şunlardır:
    • İHD'nin önerileri:
      • Anayasanın bütünüyle yeniden yazılması 2.
      • Anayasa yapımında eşitlik, özgürlük, barış, adalet, demokrasi, hukukun üstünlüğü, çoğulculuk, yerinden yönetim, çok kültürlülük, açıklık ve katılımcılık ilkelerinin esas alınması 2.
      • Temel hak ve özgürlüklerin evrensel sözleşmelerdeki gibi düzenlenmesi 2.
      • Zorunlu din dersi uygulamasının kaldırılması 2.
      • Vesayet sisteminin sona erdirilmesi 2.
      • Toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması 2.
    • Prof. Dr. Hakkı Keskin'in önerileri:
      • Gerçek anlamda demokratik anayasaların, demokratik siyasi ortamlarda, farklı siyasi partilerin ve toplumsal kuruluşların temsilcilerinin ortak çalışmalarının ürünü olarak hazırlanması 4.
      • Anayasa Mahkemesi'nin yüksek mahkeme statüsünden çıkarılması ve özel bir statüde düzenlenmesi 5.
    • MHP'nin önerileri:
      • Cumhurbaşkanı ile birlikte iki Cumhurbaşkanı Yardımcısının seçimle işbaşına gelmesi 5.
      • Üniter devlet ilkesine anayasada açıkça yer verilmesi ve idari yapılanmada "il esası"nın korunması 5.
      • Diyanet İşleri Başkanlığı'nın "Türkiye Diyanet Kurumu" olarak yeniden yapılandırılması 5.
      • TBMM'nin yetkilerinin artırılması ve yeni bir kurum olan "Türkiye Liyakat Kurumu"nun kurulması 5.
    Yeni anayasa önerileri, siyasi partiler ve sivil toplum kuruluşları tarafından farklı şekillerde sunulabilir.
    5 kaynak
    Türkiye'de anayasa değişikliği için gerekli adımlar şu şekildedir:
    1. Teklif Aşaması: Anayasa değişikliği teklifi, en az 200 milletvekilinin imzasıyla TBMM'ye sunulur 24. Teklif yetkisi sadece milletvekillerine aittir, bakanlar ve Cumhurbaşkanı teklif veremez 24.
    2. Karar Aşaması:
      • Anayasa Komisyonu İncelemesi: Teklif, Anayasa Komisyonu'nda görüşülür ve raporlanır 24.
      • Genel Kurul Görüşmeleri: Teklif, Genel Kurul'da iki kez görüşülür 24. İlk görüşmede teklifin tümü, ikinci görüşmede ise maddeler görüşülür ve oylanır 24.
      • Karar Yetersayısı: Her bir maddenin kabulü için en az 360 oy gereklidir 24.
    3. Onay Aşaması:
      • Cumhurbaşkanı'nın Yetkileri: Cumhurbaşkanı, kanunu halk oylamasına sunabilir veya TBMM'ye geri gönderebilir 234.
      • Halk Oylaması: Kabul için geçerli oyların yarısından fazlasının "evet" olması gereklidir 25.
    Anayasa değişikliği, TBMM ve halk tarafından kabul veya reddedilir; Cumhurbaşkanı'nın kabul veya reddetme yetkisi yoktur 45.
    5 kaynak
    Türkiye'de yeni anayasa süreci şu şekilde işlemektedir:
    1. Toplumsal Mutabakat ve Katılım: Yeni anayasa sürecinde toplumun tüm kesimlerinin, üniversitelerin, sivil toplum kuruluşlarının ve siyasi partilerin katkısı önemlidir 12.
    2. Komisyon Çalışmaları: Geçmişte TBMM'de Anayasa Uzlaşma Komisyonu kurulmuş, ancak bu komisyon amacını gerçekleştiremeden dağılmıştır 2.
    3. Güncel Çalışmalar: 2024 yılında, Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş'un siyasi partileri ziyaret ederek kendi çalışmalarını yapmalarını istemesi ve AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Hayati Yazıcı'nın akademisyen, STK, iş dünyası ve sendika temsilcileriyle yeni anayasa üzerine çalıştaylar düzenlemesi gibi adımlar atılmıştır 34.
    4. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Rolü: Cumhurbaşkanı Erdoğan, yeni anayasa çalışmalarının hızlanması için çeşitli komisyonlar kurmuş ve bu çalışmalara zaman zaman başkanlık edeceğini belirtmiştir 34.
    5. Tartışmalar ve Kırmızı Çizgiler: Yeni anayasa sürecinde, özellikle Anayasa'nın ilk 4 maddesinin değiştirilip değiştirilemeyeceği konusunda tartışmalar yaşanmaktadır 4.
    Yeni anayasa sürecinin nasıl ilerleyeceği, siyasi partilerin ve toplumun bu sürece nasıl katılacağına bağlı olarak şekillenecektir.
    5 kaynak
    Yeni bir anayasanın toplumsal etkileri şunlar olabilir:
    • Demokratikleşme ve Katılım: Yeni bir anayasa, demokratik ve katılımcı bir yöntemle hazırlanırsa, toplumsal kesimler arasında diyaloğu ve anlayışı güçlendirebilir 1. Bu süreçte, toplumun farklı kesimlerinin anayasa yapımının her aşamasına katılımı sağlanabilir 13.
    • Hak ve Özgürlükler: Yeni anayasa, temel hak ve özgürlüklere öncelik verebilir, bu da bireylerin haklarını genişletebilir 24.
    • Sosyal Adalet: Gelir dağılımı, sağlık ve eğitim gibi alanlarda sosyal adaleti sağlayacak düzenlemeler içerebilir 24.
    • Toplumsal Barış: Kimlik sorunlarına kalıcı ve barışçıl çözümler üretebilir, bu da toplumsal uyumu artırabilir 35.
    • Hukukun Üstünlüğü: Yargı bağımsızlığını güvence altına alarak, hukuk devletinin güçlenmesine katkıda bulunabilir 5.
    Ancak, anayasa değişikliklerinin toplumsal etkileri, genellikle kamusal tartışmalara ve farklı görüşlerin ortaya çıkmasına da yol açabilir 5.
    5 kaynak
    Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, 7 kısım, 177 madde ve 16 geçici madde içermektedir 5.
    Bazı önemli maddeler:
    • Devletin şekli ve nitelikleri (Madde 1 ve 2) 14. Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir ve demokratik, lâik, sosyal bir hukuk devletidir 14.
    • Devletin bütünlüğü (Madde 3) 14. Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür 14.
    • Değiştirilemeyecek hükümler (Madde 4) 145. Anayasanın 1. maddesindeki devletin şeklinin Cumhuriyet olduğu hükmü ve diğer bazı maddeler değiştirilemez 145.
    • Egemenlik (Madde 6) 14. Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir 14.
    • Yasama yetkisi (Madde 7) 14. Yasama yetkisi Türk milleti adına Türkiye Büyük Millet Meclisine aittir ve bu yetki devredilemez 14.
    • Yürütme yetkisi ve görevi (Madde 8) 14. Yürütme yetkisi ve görevi, Cumhurbaşkanı tarafından yerine getirilir 14.
    • Yargı yetkisi (Madde 9) 14. Yargı yetkisi, bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılır 14.
    Anayasa'nın tamamına aşağıdaki kaynaklardan ulaşılabilir:
    • anayasa.gov.tr 1;
    • mevzuat.gov.tr 2;
    • icisleri.gov.tr 3.
    5 kaynak