• Buradasın

    SGK 29 bin iş yerini denetledi

  • ÖZCAN YILDIRIM - Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanı Raci Kaya, kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında, geçen yıl 124 bin 982, bu yılın ilk 4 ayında ise 29 bin 463 iş yerinin denetlendiğini belirterek, geçen yılki denetimlerde 2 milyar 36 milyon 732 bin 167 lira idari para cezası kesildiğini bildirdi. 
    1
    15 Mayıs
    Kaya, özellikle il müdürlükleri aracılığıyla yürüttükleri bilgilendirme ve bilinçlendirme faaliyetleriyle tüm çalışanlara ulaşmaya çalıştıklarını söyledi. 
    2
    15 Mayıs
    Kayıt dışı çalışmanın en yaygın örnekleri arasında, sigortasız işçi çalıştırma, düşük maaş gösterme, yetersiz prim günleri için tanıdık şirketlerde sigortalı gösterme ve özellikle yabancı işçilerin sistem dışı tutulması öne çıkıyor. 
    3
    15 Mayıs
    Kaya, sigortasız işçi çalıştırmayan işverenlerin prim teşviklerinden yararlandığını, bu teşviklerin toplamda 15 farklı kategori altında uygulandığını belirtti. 
    4
    15 Mayıs

    Diğer konular

    İçerik konuları

  • Yanıt bulun

    Yazeka

    Arama sonuçlarına göre oluşturuldu

    Kayıt dışı istihdamın ekonomiye bazı olumsuz etkileri:
    • Vergi gelirleri azalır 12. Kayıt dışı çalışanlar, vergi ve sosyal güvenlik primi gibi mali yüklere katlanmadıkları için devletin vergi gelirleri düşer 24.
    • Bütçe açıkları artar 23. Vergi gelirlerinin azalması, bütçe açıklarını ve kamunun borç stokunu artırır 23.
    • Sosyal güvenlik sistemi zayıflar 23. Sosyal güvenlik primi eksiklikleri, vatandaşların sağlık hizmetlerine erişimini zorlaştırır ve sosyal güvenlik kurumlarının bütçesini olumsuz etkiler 23.
    • Ekonomik büyüme yavaşlar 12. Kayıt dışı istihdam, ekonomik büyümeyi olumsuz etkiler 12.
    • Hak kayıpları oluşur 2. Kayıt dışı çalışanlar, sağlık, emeklilik ve izin hakları gibi birçok haktan mahrum kalır 2.
    • Haksız rekabet artar 3. Kayıt dışı çalışanlar, mali yüklere katlanmadıkları için kayıtlı ekonomi içinde haksız bir avantaj elde eder 34.
    • Sürdürülebilir kalkınma zorlaşır 4. Kayıt dışı ekonomi, kaynakları katma değeri düşük alanlara yönlendirerek kaynak dağılımında etkinliği azaltır 4.
    Kayıt dışı istihdamla mücadelede uygulanan cezalardan bazıları şunlardır:
    • İşverenlere uygulanan cezalar 24:
      • Çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işverenlere, her bir yabancı için 81.683 TL idari para cezası verilir 2.
      • Çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancıya 32.654 TL, bağımsız çalışan yabancıya ise 65.352 TL ceza uygulanır 2.
      • Bildirim yükümlülüğünü süresi içinde yerine getirmeyen bağımsız ve süresiz izinle çalışan yabancı ile yabancı çalıştıran işverene, her bir yabancı için 5.423 TL ceza verilir 2.
      • Sigortalı işe giriş bildirgesini süresi dışında veren işverenlere, her bir sigortalı için brüt asgari ücret tutarında ceza uygulanır 4.
    • Çalışanlara uygulanan cezalar 2:
      • Çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancıya 32.654 TL, bağımsız çalışan yabancıya ise 65.352 TL ceza uygulanır 2.
    Kayıt dışı istihdamla mücadelede uygulanan cezalar, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre her yıl yeniden değerleme oranında artırılmaktadır 2.
    Ayrıca, kayıt dışı istihdam vakalarına karışan işverenler için kara liste uygulaması başlatılmış olup, bu liste Federal Çalışma ve İstihdam Kurumu’nun (Rostrud) resmi web sitesinde yayınlanmaktadır 1. Kara listeye alınan şirketlerin nitelikli eleman bulmada, devlet desteklerinden yararlanmada ve önemli sözleşmeler yapmada zorluklarla karşılaşması beklenmektedir 1.
    Türkiye'de kayıt dışı istihdam oranları şu şekilde değişmektedir:
    • 2008 yılı: %43,5 2.
    • 2024 yılı dördüncü çeyrek: %26,3 25.
    • 2023 yılı: %26,1 45.
    Kayıt dışı istihdam oranı, 2008'den itibaren yapılan yasal ve idari düzenlemeler sayesinde düşüş göstermiştir 2. Ancak, 2024 yılı ikinci çeyreğinde yaşanan artış, özellikle tarım sektörünün kayıt dışı istihdam üzerindeki baskısını yansıtmaktadır 5.
    Kayıt dışı istihdamın azaltılması, işçilerin haklarının korunması, devletin gelir kaybının önlenmesi ve işverenler arasındaki haksız rekabetin önlenmesi açısından kritik önem taşımaktadır 2.
    İşverenlerin kayıt dışı istihdamı önleme sorumlulukları şunlardır:
    • Çalışanların bildirimini yapmak: İşverenler, işçilerin işe başlaması, işten ayrılması ve işyeri değişikliklerini öngörülen süreler içinde SGK'ya bildirmek zorundadır 5.
    • Belgeleri ibraz etmek: İşverenler, SGK'nın talep ettiği belgeleri zamanında sunmak zorundadır 4.
    • Primleri düzenli ödemek: Primlerin zamanında ödenmemesi halinde gecikme cezası ve zammı uygulanır 4.
    • Sahte sigortalılığı önlemek: İşyerinde fiilen çalışmayan kişileri sigortalı olarak bildirmek yasaktır ve bu durum TCK'ya göre suç sayılır 4.
    • Yasal yükümlülükleri yerine getirmek: Ücretler bankalar aracılığıyla ödenmeli, yapılan bildirimlerde sahte ve gerçeğe aykırılık olmamalıdır 4.
    Bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda işverenler, idari para cezası ve diğer yaptırımlarla karşılaşabilir 13.
    SGK'nın kayıt dışılıkla mücadele yöntemlerinden bazıları şunlardır:
    • Kurumlar arası bilgi ve veri paylaşımı: Bankalar ve kamu kurum ve kuruluşlarından alınan bilgilerle kayıt dışı çalışanlar tespit edilir 12.
    • Denetim sisteminin etkinleştirilmesi: Risk odaklı denetim modeli uygulanarak şikâyete dayalı rutin denetimlerin yanı sıra risk analizi yapılan bölgeler ve sektörler denetlenir 13.
    • İstihdam üzerindeki maliyetlerin yeniden değerlendirilmesi: İşverenler üzerindeki mali yükleri azaltmak için prim indirimi gibi teşvikler sağlanır 14.
    • Sosyal güvenlik bilincinin oluşturulması: Kayıtlı çalışmanın önemi ve sosyal güvenliğin önemi konusunda bilgilendirme ve bilinçlendirme faaliyetleri yapılır 14.
    • Projeler: Kayıt dışı istihdamla mücadele için çeşitli projeler yürütülür, örneğin "Yenilikçi Yöntemlerle Kayıtlı İstihdamı Destekleme Projesi" ve "Kayıtlı İstihdamın Desteklenmesi Projesi" 14.